AzFakt

Maliyyə Nazirliyi AAYDA yoxlama aparır - Ciddi yeyintilər aşkarlanıb

Vensin Azərbaycana səfəri: Zəngəzur dəhlizinin müzakirələri yeni mərhələdə

Sovet təhsil elitası və cavabsız qalan suallar:Rektor 6 il sonra universitetə necə daxil olub?

Binəqədi rayonunda neft buruqları ərazisində daha bir qanunsuz tikinti - FOTO/VİDEO

Anar Əlizadə-Mübariz Mənsimov qarşıdurması - Kompromat savaşı yenidən başlayıb

Eldar Əzizovun narazı olduğu kadr: Xalid Ələkbərov yola salınır...

Sahib Məmmədovun “mənbə” axtarışı qalmaqal yaratdı - İşçilərin otağından dinləyici qurğu tapılıb

Eyyubov və digər vəzifəli şəxslərin əməlləri açıqlandı - Baş Prokurorluq məlumat yaydı

“Bravo”nun sönükən fəaliyyəti - Marketlər şəbəkəsinin rəqabətə davamlılığı niyə hər gün zəifləyir?

Yaponiya-Çin gərginliyi pik həddə: Qarşılıqlı hədələr durmadan artır

Anar Əlizadə SOCAR-a və “Alkagesta” şirkətlərinə qarşı “qara PR” aparıb - İLGİNC İDDİA

Saleh Məmmədovun işçisindən 20 min dollarlıq toy hədiyyəsi - AAYDA sədrini hədəfə gətirdi

Sahib Məmmədov “mənbə” axtarışında - Sədrin bu istəyi AHİK-də baş verənləri təsdiqləyir...

Ramiz Mehdiyevin Rusiyaya yazdığı sensasiyalı məktub üzə çıxdı: nələr planlanırmış?

Bu il 350 tələbə təhsil almaqdan imtina etdi – Əsas səbəb nədir?


Tarix 15.09.19, 18:28	Font ölçüsü : - / +

Bəlkə də bu, ilk baxışdan bir çoxlarına ölkə əhəmiyyətli problem kimi görünməyəcək, amma yüksək bal toplayaraq universitetlərə qəbul olunan, fəqət ali təhsil almaqdan imtina edən gənclərin hərəkəti ciddi problemdir.

Gələn həftə orta məktəblərdə olduğu kimi, ali məktəblərdə də yeni dərs ili başlayır, artıq ali məktəblərin birinci kursuna qəbul olunmuş tələbələrin qeydiyyatı başa çatıb və məlum olub ki, tələbə adı qazanmış bir xeyli gənc universitetlərinə gələrək qeydiyyatdan keçməyiblər, başqa sözlə, ali təhsil almaqdan imtina ediblər.

Modern.az saytıın araşdırmasına görə, bu cür gənclərdən 90-ı Bakı Dövlət Universitetinin, 10-u Azərbaycan Dillər Universitetinin, 58-i Azərbaycan Texniki Universitetinin, 53-ü Azərbaycan Neft və Sənaye Universitetinin, 26-sı Bakı Slavyan Universitetinin, 63-ü Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin, 31-i Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin, 20-si Memarlıq və İnşaat Universitetinin payına düşür.

Söz yox ki, bu, bir tendensiya olduğundan adı çəkilməyən o biri universitetlərdə də qəbul imtahanlarını uğurla verən, tələbə adı qazanan, amma ali təhsil almaqdan imtina edən gənclər olub.

TÉlÉbÉ tÉqaÃ¼dlÉri artÄ±rÄ±lacaq

Bu imtinaya səbəb kimi bir çox gənclərin öncədən arzu etdikləri ixtisaslar üzrə olan fakültələrə düşə bilməməsi, xaricdə təhsil almaq arzuları göstərilsə də, bu, tam olaraq elə deyil. Düzdür, ali təhsil almaqdan imtina edənlər arasında elələri də ola bilər və mütləq var, amma əsas səbəb, yəqin ki, pullu təhsillə bağlıdır.

Araşdıranda aydın olur ki, universitetlərə qəbul olunan, ancaq ali təhsil almaqdan imtina edən gənclər əsasən dövlət sifarişi ilə təhsil almaq imkanından məhrum olan, başqa sözlə, pullu təhsil almağa məcbur olanlardır.

Bu, lap çoxdan bəlli olan bir həqiqətdir ki, tələbə oxutmaq çətindir. Hətta universitetlərdə təhsilin ödənişli olmadığı dövrlərdə də tələbə valideynləri övladlarının yaşayışını təmin etmək üçün ciddi sıxıntı çəkirdilər. Hər şeyin bahalı olduğu paytaxtda və iri şəhələrdə tələbənin yaşaması üçün ev kirayələmək, onu azuqə ilə, geyim-kecimlə təmin etmək, gündəlik nəqliyyat və rabitə xərclərinə vəsait ayırmaq üçün ayda nə qədər nağd pul göndərilirdi.

İndi isə bu xərclərin üstünə bir də bəri başdan universitetin büdcəsinə ödənilməli olan vəsait gəlib. Bu isə, camaatın yerlərdə istifadə etdiyi ifadə ilə desək, “bir ətək pul”dur.

Övladlarına təhsil vermək, onlara “adam içinə çıxıb adam olmaq” imkanı vermək istəyən valideynlər bu qədər pul qazanmırlar. Bəlkə də onlar tələbənin minimum yaşayışını pis-yaxşı təmin edə bilərlər, amma o “bir ətək pul” nağd şəkildə aparıb universitetin xəzinəsinə köçürə bilmirlər.

Image result for kassa pul

Bəziləri bundan ötrü qohum-qardaşından borc alır, banklardan kredit götürür, bəziləri qızıl-zinət əşyalarını, evinin xalça-palazını, qapısının mal-qarasını satır, axır ki, o məbləği düzəldir. Amma satmağa heç nəyi olmayanlar, yaxud da kiminsə üstünə borc almağa getməyə üzü gəlməyənlər də var.

Bax, belə olanda sonuncu variant seçilir: ali təhsil almaqdan imtina etmək, “yaxşı universitet”in “pulsuz fakültəsi”nə daxil olmağı gələn ilə saxlamaq…

Böyük ölçüdə məsələnin mahiyyəti budur. Yoxsa illərlə ali təhsil almaq eşqiylə dərs oxuyan, repetitor yanına gedən, sınaq imtahanlarında iştirak edən, sonda qəbul imtahanlarını uğurla verən, tələbə adı qazanan, ixtisas seçən bu qədər gənc birdən-birə niyə qeydiyyatdan keçməsin, oxumaqdan imtina etsin?

Image result for tÉlÉbÉ

Demək ki, onları buna vadar edən ciddi səbəb, həlledilməz müşkül var.

Uzun sözün kəsəsi, dövlət bu məsələ bir əncam çəkməlidir. İldən-ilə bariz şəkildə, bütün çılpaqlığı ilə ortaya çıxır ki, aztəminatlı ailələrin istedadlı övladları sırf kasıbçılıq üzündən təhsillərini davam etdirə bilmirlər. Bunun beş misli qədər gənc isə təhsillərini maddi sıxıntılar içində başa vururlar.

Universitetlərə ödənilən təhsil haqqının da həcminə yenidən baxılmalıdır, dövlət sifarişi ilə qəbula ayrılan yerlərin miqdarına da.

Məsələyə Finlandiyada olduğu kimi yanaşmaq və anlamaq lazımdır ki, bu təhsildir, ticarət deyil. Hər bir millətin gələcəyini, rifahını, təhlükəsizliyini təmin edən əsas amil məhz təhsildir. Yerdə qalanı əfsanədir.(musavat.com)