AzFakt

Anar Əlizadə SOCAR-a və “Alkagesta” şirkətlərinə qarşı “qara PR” aparıb - İLGİNC İDDİA

Saleh Məmmədovun işçisindən 20 min dollarlıq toy hədiyyəsi - AAYDA sədrini hədəfə gətirdi

Sahib Məmmədov “mənbə” axtarışında - Sədrin bu istəyi AHİK-də baş verənləri təsdiqləyir...

Ramiz Mehdiyevin Rusiyaya yazdığı sensasiyalı məktub üzə çıxdı: nələr planlanırmış?

Əhmədzadənin yerinə Sultan-zadə - Adnan Əhmədzanin yerinə keçən Rüfət Sultan-zadə kimdir?

“360Marcom“ MMC KOBİA üçün niyə bu qədər önəmlidir? - ARAŞDIRMA

Şirvanda qeyri-müəyyənlik - İlqar Abbasov Mehdiyevin güdazına gedə bilər...

SOCAR-da dəyişiklik gözlənilir - Fərhan Əliyev vitse-prezident olacaq?

Yaxın vaxtlarda MSK-da “təmizlik” gözlənilir - Ramiz Mehdiyevin adamlarından

Dövlət Gömrük Komitəsində kürsü savaşı - Müavin və idarə rəisi Şahin Bağırovun yerinə göz dikib

Prezidentin açılışını etdiyi Hövsan stadionunda Ticarət Mərkəzi tikilir - İcazə sənədi yoxdur?

Anar Əlizadə Azərbaycanı tərk edib - Adı Adnan Əhmədzadə işində hallanırdı

Binəqədi rayonunda fərdi yaşayış evi obyektə çevrilib - Hacıbaba Babayevin saxta arayışı ilə...

Tendersiz 53 milyonluq sifariş! - AYNA-nın heyrət doğuran qanunsuzluğu üzə çıxdı

Neft Fondu üçün çətin dövr – İtkilər nə qədər ola bilər?


Tarix 27.03.20, 23:00	Font ölçüsü : - / +

“Hazırkı virus mənşəli qlobal iqtisadi resessiyanın doğuracağı qısa və orta müddətli risklərdən maksimum az itkilə çıxmağın yeganə təminatı Azərbaycanın ehtiyat xarici valyuta aktivləridir”.

Bu barədə tanınmış iqtisadçı ekspert Rövşən Ağayev yaranmış vəziyyətdə hökumətin imkanlarını dəyərləndirərkən bildirib. Onun sözlərinə görə, neftin indiki şəkildə ucuz qalacağı dövr ərzində cari valyuta qazanc və daxilolmaların ölkənin xarici valyutaya ehtyaclarını qarşılaya biləcəyi real görünmür: “Ona görə zərurət yarandıqca böhran dövründə ehtiyatlardan istifadə ediləcəyi şübhəsizdir. Lakin bir narahatlıq var: böhranın uzun çəkəcəyi və daha dağıdıcı ssenarilərin baş tutacağı halda ehtiyatların mövcud dəyərini nə qədər qoruya biləcəyimiz çox önəmlidir. Çünki indi həm valyuta, həm aktivəsaslı risk paralel şəkildə yüksəlir. Ən ideal diversifikasiya olunmuş investisiya fondları üçün belə itki qaçılmazdır”.

R.Ağayev buna misal kimi portfelində səhmlərin yüksək payı olan Norveç Fondunun son 3 ayda 120 mlrd. dollar (ümumi aktivlərin 10%-i) dəyər itirdiyini göstərir. Halbuki, bu Fondun ötən il tarixində maksimum həcmdə – 170 mlrd. dollar gəlirliliyi olmuşdur.

“Artıq mart ayı bitir, Azərbaycan Neft Fondunun aktivlərinin də son dərəcə ağır iqtisadi şərtlər altında keçən ilk rübdə necə dəyişəcəyi hər kəs üçün maraqlıdır”, – ekspert vurğulayıb.

R.Ağayev qeyd edib ki, 1-ci rübdə neftin aşağı qiyməti Fondun cari gəlirləri hesabına ehtiyatlarını artırmağa imkan verməyəcək – cari daxilolmaların xərclənəcəyi şübhəsizdir.

Rövşən Ağayevin qənaətincə, dünya maliyyə və fond bazarlarında hazırkı şərtlər aktivlərin gəlirlilik səviyyəsinin də aşağı düşəcəyini qaçılmaz edir – xüsusilə də aktivlərin 20%-ni təşkil edən səhm və daşınmaz əmlakdan gəlirlərin azalması şübhə doğurmur: “Aktivlərin 70%-ə yaxınının qoyulduğu istiqrazlar və pul bazarı alətləri sabit gəlirli və risklərdən maksimum zəmanəti olan aktivlər olsa da, aşağı gəlirli aktivlər hesab olunur. Amma indi ən vacib olan yenidən qiymətləndirmə nəticəsində aktivlərin dəyərində hansı itkilərin olacağıdır”.

Ekspert bildirib ki, valyuta riski baxımından itkinin az olacağını proqozlaşdırmaq olar – çünki fondun portfelinin 88%-i dollar və avro ilə indekslənmiş aktivlədən ibarətdir: “31 dekabr – 27 mart aralığında avro dollar qarşısında cəmi 1.8% dəyər itirib. Valyuta riskli itkinin portfelin yerdə qalan 12%-ni təşkil edən valyutalardan (rubl, lirə, yena, funt və s.) gələcəyini gözləmək olar. Bu valyutalar dollar qarşısında son 3 ayda 5-25% intervalında dəyər itirib. Lakin onların payı çox kiçik olduğu üçün valyuta riski hesabına aktivlərin həcmində azalmanı qızılın dəyərindəki artım kompensasiya edə bilər.

31 dekabr – 27 mart intervalında qızılın qiymətində 8%-lik artım görünür. Qızıl ümumi aktivlərin 11.4%-ni təşkil edir. Aktiv əsaslı, yəni dərin böhran şəratində səhmlərin və daşınmaz əmlakın kəskin dəyər itirməsi hesabına Fondun portfelinin necə dəyişdiyini hesabat açıqlananda görmək mümkün olacaq. Nəzərə alaq ki, son 3 ayda aparıcı fond indekslərində orta hesabla 20%-lik dəyər itkisi var”.

R. Ağayev vurğulayır ki, aşağı və ya qeyri-investisiya reytinqli, eyni zamanda dərin böhranlarda yüksək defolt riski olan inkişaf etməkdə olan ölkələrin kağızlarına və pul bazarı alətlərinə qoyuluşarla bağlı ciddi risklər ola bilər. Onun sözlərinə görə, Fondun aktivlərinin cəmi 12%-i aşağı və ya qeyri-investisiya reytinqlidir, təxminən üçdə biri isə inkişaf etməkdə olan bazarlardadır.

Xəbərin oxunma sayı : 745