| |
|
Xankəndi futbol stadionunda nə baş verir? - Mühəndis yoxluğu, fəhlələrə keyfiyyətsiz yemək...
Yüksək faiz, qanunsuz girov: “S Lombard”ı kim himayə edir?
“Azəraqrar”da qalmqal - “Nazirin komandiri” yeni direktora qarşı...
Məmurların adından “təcili” pul istəyirlər - DTX araşdırma aparır
Sabiq sədr Almaniyada tikinti biznesinə başlayıb - Şərikli bina tikir + FOTO
Məmməd Musayevlə əlbir olub 100 milyonu “yeyiblər” - Vəzifəli şəxslər həbs edildi
“Qardaşımla birgə 16 milyon vermişik” - Tale Heydərovun ifadəsi oxundu
Deputat Cavanşir Feyziyev Londonda milyonluq mülklər alıb - SİYAHI
Saleh Məmmədov 1 ilə 176 milyon manat artıq vəsait xərcləyib - RƏSMİ
Leysan Məmmədovun fəaliyyəti araşdırılacaq….- Milyonlar necə xərclənir?
“Azəraqrar”ın əsl rəhbəri kimdir? - Nazirin sabiq komandirinin maaşı 7 dəfə artırılıb?
Bizim iradəmizə qarşı çıxanın başı əziləcək - Azərbaycan Prezidenti
Maliyyə Nazirliyi AAYDA yoxlama aparır - Ciddi yeyintilər aşkarlanıb
Vensin Azərbaycana səfəri: Zəngəzur dəhlizinin müzakirələri yeni mərhələdə
Çin Mərkəzi Asiyanı “işğal” edir - Ələt limanı ilə bağlı ehtiyatlı olmalıyıq...
Tarix 09.06.21, 15:36 |
|
Azərbaycan Çinlə iqtisadi, ticarət və regional əməkdaşlığı genişləndirməkdə maraqlıdır. Ancaq Çinlə əməkdaşlıqda ehtiyatı da əldən vermək olmaz. Misal üçün, biz Ələt limanı üzərindən Avropaya daha çox Çin məhsulunun çatdırılmasını istəyirik. Bununla həm Bakı-Tiflis-Qars dəmiryolu tam gücü ilə işləyəcək, həm də gələcəkdə Zəngəzur dəhlizinə faydası olacaq. Ancaq Ələt limanına Çin şirkətlərinin sahib olması maraqlarımıza uyğun deyil. Çünki Çinin yatırımlarının ardınca, başqa istəkləri də gələ bilər. Mərkəzi Asiyadakı durum buna sübutdur.
Çinin illərdir Mərkəzi Asiyada nüfuzu artır. SSRİ dağıldıqdan sonra Mərkəzi Asiya ölkələri Çinlə yaxınlaşmağa başladılar. Bu, ilkin illərdə tərəflər üçün faydalı idi. Çin Mərkəzi Asiya ölkələrinə kreditlər verir, əvəzində bu ölkələrin yataqlarını əldə edir və infrastruktur çalışmaları həyata keçirirdi. Pekin ilkin illərdə yatırım qoyduğu ölkələrin siyasətinə qarışmırdı.
Buna baxmayaraq, münasibətlərdə gərginlik illər keçdikcə artır. Misal üçün, yalnız 2019-2020-ci illərdə Mərkəzi Asiya ölkələrində Çinin yatırımlarıyla bağlı 40-a yaxın insident qeydə alınıb. Səbəblər müxtəlif olub. Çində uyğurlara qarşı edilən zülmdən tutmuş Çin şirkətlərinə verilən torpaq sahələrinə qədər olan mövzularda yerli əhali ilə çinlilər arasında toqquşmalar olub. Məsələ burasındadır ki, Çin yatırım qoyduğu ölkələrdə çinli işçiləri yerləşdirməyə çalışır, bu isə yerlərdə narazılıq yaradır. Misal üçün, Qırğızıstanda bir ara vəziyyət o həddə gərginləşdi və Çin əleyhinə o qədər aksiya təşkil edildi ki, bu ölkənin keçmiş prezidenti vətəndaşlarına xəbərdarlıq etmək məcburiyyətində qaldı. Halbuki, Çin yalnız Bişkekdəki elektrik stansiyasının yenidən qurulması üçün 386 milyon dollar yatırım qoyub.
Özbəkistanda da eyni vəziyyətdir. Bu ölkənin Çinə olan borcu ümumi gəlirinin 16 faiz həcmindədir. Yığlan borc Çinə imkan verir ki, bu ölkələrə təsirini artırsın. Pekinin Mərkəzi Asiya ölkələri ilə qeyri-rəsmi razılaşmaları mövcuddur. Bu razılaşmalara görə, bu ölkələr Çinə olan borcun qarşılığında Çin şirkətlərinə daha çox imkanlar yaratmaq məcburiyyətindədirlər. Çin Qərb ölkələrindən fərqli olaraq investisiya yatırmaq üçün ölkələrə ağır şərtlər irəli sürmür, layihələrin icrasında şəffaflıq və xüsusi hesabatlılıq tələb etmir, razılaşmalar şifahi vədlər əsasında hazırlanır. Bəzən bu kimi hallar böyük korrupsiyaya səbəb olur. Misal üçün, Qırğızıstanda aparılan araşdırma nəticəsində bəlli olub ki, Çin mallarının böyük hissəsi Qırğızıstana rəsmiləşdirilmədən daxil olurmuş. Bundan bir sıra gömrük işçiləri varlanıb.
Çin son illərdə Mərkəzi Asiyada möhkəmlənən mövqelərindən istifadə edərək hakimiyyətə iddialı olan siyasətçilərlə sıx əlaqələr qurub. Həmin siyasətçilərin bir qisminin yaxınlarının Çinlə böyük ticarət sövdələşmələri və ya birgə şirkətləri var. Bu, Pekinə imkan verir ki, əlindəki alətlərdən istifadə edərək Mərkəzi Asiya dövlətlərinin daxili və xarici siyasətinə nüfuz edə bilsin. Başqa sözlə, Mərkəzi Asiyada son 20 ildə formalaşan siyasi və iqtisadi elita nə Rusiyaya, nə də Qərbə bağlıdır. Çinə bağlılıq artır. Çinin maliyyəsi çoxdur və yatırım qoymağa məkanlar axtarır. Pekin bu məkanları özü üçün müəyyənləşdirərkən dünyanın özü kimi böyük güc mərkəzlərini qabaqlamağa çalışır. Bunun yolu isə həmin dövlətlərə şirnikləndirici təkliflərdən keçir.
Pekin eyni siyasəti Əfqanıstanda da həyata keçirməyə çalışır. Kasıb və iqtisadiyyatı uzun illərin müharibələrindən dağınıq vəziyyətə düşən Əfqanıstan xarici investisiyalara ehtiyacı var. Əfqanıstana böyük investisiyaları yatıra biləcək tək ölkə Çindir. Pekin Mərkəzi Asiya ölkələrini Əfqanıstanla birləşdirəcək regional layihələri maliyyələşdirməyə də hazırdır. Bununla Çin ətrafındakı həm iqtisadi, həm təhlükəsizlik, həm də asılılıq çəmbərini genişləndirməyə çalışır.
“Atlas†Araşdırmalar Mərkəzi
â€œİŞÄžALâ€
Xəbərin oxunma sayı : 691
Analiz
Xəbərlər
-
Putin Krım körpüsünə hücumlardan danışdı - “Bu zərbələrə cavab verəcəyik...“
-
Anar Bayramov gəldi də nəsə dəyişmədi: İki aylıq şirkət TENDER UDUR...
-
Bakıda və bəzi yerlərdə külək güclənəcək - XƏBƏRDARLIQ
-
Sentyabrda Gürcüstandan 23 min 780 baş qoyun alınıb – Biri 177 manata
-
Prezident və birinci xanım Vyetnama rəsmi səfərə yollanıb
-
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
-
XİN-də yüksək vəzifəyə təyinat - İbrahimova rəisi təyin olundu
-
Putin Tramp və Si ilə anlaşır, Zelenskinin müttəfiqləri zəifləyir - POLITICO
-
Bu müəllimlərin diqqətinə - Cəmi 5 gün vaxt verildi
-
“Kontakt Home”un baş direktoru məsuliyyətə cəlb olundu - Pişiyə görə
-
Abşeron xəstəxanasında tibbi geyim mübahisəsi: TƏBİB məsələyə aydınlıq gətirdi
-
Bu torpaqlar amnistiyaya düşə bilər - Siyahıda hansı ərazilər var?
-
Kiçik qrantlar 30 min manata qədər... - Sabah böyük müsabiqə elan olunur
-
Azərbaycandan qeyri-adi ixrac: Qazaxıstana dörd primat göndərilib
-
Beyləqanda YAP-ın yaradılmasının ildönümü qeyd olundu - Fotolar
-
Şençjendə tarixi sammit: Putin, Si Cinpin və Trampın üçtərəfli görüşü başa çatdı
-
“Azərbaycanla Vyetnam arasında ticarət dövriyyəsi 150 milyon dollardan artıq olub“ - İlham Əliyev
-
Tanınmış hüquqşünas hakim qarşısında - Namizəd Səfərova 8 il müddətinə həbs cəzası istənildi
-
Prezident İlham Əliyevin müsahibəsi:“Dost Vyetnama səfərimi səbirsizliklə gözləyirəm”
-
Xəzərsahili qanunsuz obyektlər söküləcək? - AÇIQLAMA
-
Təhsilə xərclənən milyardlar - Rəsmi rəqəmlər açıqlandı
-
Paşinyan tarix açıqladı - “Avropa İttifaqı ilə vizasız rejimə keçid realdır”
-
Bakı Dövlət Universitetinin rektorları - Məleykə Abbaszadə ilk qadın oldu
-
Yasamalda park üçün nəzərdə tutulan ərazidə yaşayış binaları tikiləcək? - VİDEO
-
“Ermənistanın 200-dən çox kütləvi məzarlığın yerini açıqlamasını gözləyirik“ - Hikmət Hacıyev
-
Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətində yeni şöbə yaradıldı - Müdir təyin edildi
-
Sumqayıtda məsciddə gecələyən qadının əri həbs olundu - TƏFƏRRÜAT
-
Nazir və Penitensiar Xidmətin yeni rəisi qalmaqallı müəssisəyə getdi - İLGİNC
-
Tramp Pekində nüvə silahı ilə bağlı rəqəmləri açıqladı: Çinə xəbərdarlıq etdi
-
Xankəndidə tarixi gün: Yenilənmiş stadionda ilk oyun
-
Gürcüstanda azərbaycanlı siyasətçi həbs edildi - Nədə ittiham olunur?
-
Məleykə Abbaszadə BDU-nun rektoru oldu - SƏRƏNCAM
-
Elçin Babayev vəzifəsindən azad olundu - SƏRƏNCAM
-
Tramp zalı 42 dəqiqədən sonra tərk etdi: Putinlə görüşün detalları
-
Vəkil Orxan Kəngərli saxlanıldı - Qanunsuz narkotik dövriyyəsində ittiham olunur
-
Qapıları bağlı, divarları tozlu: Respublika Perinatal Mərkəzinin aqibəti necə olacaq? - VİDEO
-
Mənzil satışı prosedurunda yeni güzəşt tətbiq olunacaq - VİDEO
-
Avtomobil idxalına tətbiq olunan vergiyə yenidən baxıla bilər - VİDEO
-
“Daxili işlərimizə müdaxilədən çəkinməyə çağırırıq...“ - Azərbaycan XİN
-
Bu şirkət tenderlərdə “zerkalnı” məbləğlər udur - SİYAHI
-
Su və Meliorasiya İnstitutunun strukturu təsdiqləndi - 435 ştat vahidi müəyyən edildi
-
Aqil Ələsgər Şimali Kiprdə Prezident və Baş nazirlə görüşlərdə iştirak etdi - FOTO
-
TƏBİB-in təcili yardım maşınları ilə bağlı tapşırığı: Bakıda sirenlər susmur
-
Sumqayıtda velosiped oğurluqlarının qarşısı alınıb - Həbslər var
-
Dövlət xidmətinin rayon şöbəsində insident - Həbs olunan var
-
İkinci əl avtomobillərin satışında mühüm dəyişiklik - Kimlərə şamil olunacaq?
-
Anbarlarda yer qalmadı, büdcə boşalır: Hindistanı çıxılmaz vəziyyətə salan “düyü bolluğu“
-
Dövlət Komitəsinin sədrinin müavinlərinin sayı artırılıb - FƏRMAN
-
Təhsil müəssisələri hələ də odun ilə qızdırılır? - FOTOFAKT
-
“Adlarını birinci görməyəndə stres keçirirlər” - Zahid Oruca söz atdı
-
Baş redaktor İnam Kərimova müraciət etdi - “Sizdən xahiş edirəm ki...“
-
Naxçıvana yanacaq tədarükü hardan həyata keçirilir? - SOCAR açıqladı
-
Azərbaycanda kuryerlər vergiyə cəlb olunacaqlar - Parlament ilk oxunuşda qəbul etdi
-
Taksi sürücülərinin vergi ödəmə qaydası dəyişdirilir - Artacaq, yoxsa azalacaq?
-
Biləcəridəki Dəmiryol Xəstəxanası sökülür - VİDEO
-
Azərbaycanda evini kirayəyə verənlərlə bağlı yenilik: Vergi qaydaları dəyişir
-
TRİPP layihəsi nə vaxt tamamlanacaq? - Nazir detalları açıqladı
-
Qələbə dairəsində hərəkətdə dəyişiklik edildi - VİDEO
-
Azərbaycanda pensiya və sosial yardım alanların sayı AÇIQLANDI
-
MDB-nin subay prezidenti - Maya Sandu “Persona”da
-
Dünyanı qorxudan xəbərdarlıq - Hökumətlərə çağırış edildi
-
İşsiz qalıb, pensiyasını da bərpa edə bilmir - “3 aydır həkimlərdəyəm”
-
“Möhürü də var, apostil də olunub, amma universitetdən cavab gəlir ki, belə tələbəmiz yoxdur” - Şikayət
-
ABŞ-ın Küveytdəki bazasına zərbələr endirilib - SEPAH
-
Ramiz Mehdiyev ona verilən cəzadan narazıdır - Şikayət edib
-
Mərdəkan qəsəbəsində yataqxana binası yandı - VİDEO
-
Ailəsindən ayrılan kişinin başqa qadınla meyitinin tapılmasının yeni təfərrüatı - Video
-
Britaniyadan Ukraynaya hərbi yardım - “Gripen“ qırıcıları ilə bağlı da razılaşma var
-
Yeni rüsum Gürcüstandan gətirilən avtomobillərin qiymətinə təsir edəcək? - VİDEO
-
Avtobus sürücülərinin qayda pozmasına görə hansı tədbir görülür? - VİDEO
-
8 Noyabr prospekti 2 həftədir təmirdədir... - “Nə var üstünü örtməyə?”+Video
-
“Mançester Siti” Holanı satmağa hazırlaşır - 175 milyon avro tələb edcək
-
Bu cihaz olmadığından özəl xəstənalara üz tuturlar - VİDEO
-
Anna Akopyan tıxacda qaldı -Qadın sürücüləri etiraza çağırdı
-
Kolbasa və sosiska alarkən diqqətli olun: Bu əlamətlər təhlükədən xəbər verir
-
ƏDV güzəşti uzadılır - çörək və ərzaq ucuzlaşacaqmı?
-
Prokuror məşhur iş adamlarına cəza istəyəcək - 800 min manatlıq mənimsəmə
-
“Meridian Luks“, “Vegas City Hall“, “Sarı Gəlin“ şadlıq saraylarında nöqsanlar - Camış əti, saxta kürü...
-
Hərbçilərin həyat yoldaşlarına minimum əməkhaqqı verilə bilər - Yenilik
-
Etibar Pirverdiyevin adı keçən prosesin qapalı keçirilməsi tələb olundu - QALMAQAL
-
Azərbaycanda iki sosial müavinət artırılır - Yeni məbləğ
-
Binəqədidə 23 yaşlı qadın qətlə yetirildi - Ögey qardaşı saxlanıldı
-
“İran Vaşinqtona hücum etsə, ABŞ görünməmiş cavab zərbəsi endirəcək“ - Tramp
-
Azərbaycanda orta aylıq maaş 1173 manata çatıb - Bəs vətəndaş niyə bahalıqdan şikayətlənir?
-
Bakıdakı insidentin təfərrüatı: Sevgilisini başqa qadınla tutubmuş - VİDEO
-
“Təcili Çatdırılma Problemi Bildirişi” başlıqlı saxta mesajlar göndərirlər - XƏBƏRDARLIQ
-
“Azərbaycan Restaurants“ audit tələbini yerinə yetirmədi - Cərimə olundu
-
Mariam Kvrivişvili İlham Əliyevin qəbulunda - FOTOLAR
-
Bakıda ilin ən uzun gecəsi olacaq - Tarix açıqlandı
-
Prezident Almaniyanın XİN rəhbərini qəbul etdi - Fotolar
-
Yol-nəqliyyat hadisələri ən çox hansı günlərdə baş verir? - Rəsmi məlumat
-
Azərbaycanda saatlıq əməkhaqqı sistemi: yeni qanunda nə deyilir?
-
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
-
İran ABŞ-də “çirkli bomba” partlatmağa hazırlaşır - CNN
-
Eşitmə məhdudiyyətli məktəbli müdir otağına girib seyfi boşaltdı - Cəza verildi
-
Bu şəxslərə 70 milyonluq dəstək: 600 mənzil və avtomobillər
-
Türkanda qanunsuz karxana işlədən şəxsə hökm oxundu - Elektron qolbaqda gəzəcək
-
Nigar Camal özünə 420 min manata lüks avtomobil aldı - VİDEO
-
“ATA Tinqçilik“in 37 min avroluq işi: Direktorun ölkədən çıxışına “stop“ qoyuldu
-
Din xadimləri ilə bağlı yayılan məlumatlar barədə - Xəbərdarlıq
-
“Türkiyəyə bir də zibilli ayağını basmayacağını bəyan edir...“ - Deputatdan sərt açıqlama
-
Nazirlikdə bu qayda dəyişdi - Anar Bayramov rayonlara gedir
-
Dövlət şirkətlərində kütləvi ixtisarlar gözlənilir - Hansı qurumlar bağlanacaq?
-
“Parlament danışmaqxana deyil” - Spikerdən deputata irad
-
Ev sahibini hədələyib 11 min manat alanlar tutuldu - FOTO
-
Bakıda reklam agentliyinin rəhbəri həbs olundu - Borc davası
-
Həcc ziyarətində yeni xidmətlər, yeni qiymətlər - AÇIQLAMA
-
Aldığı telefonun kreditini ödəyə bilmədi, arvadını döydü
-
Yollarda faciəvi statistika: 9 ayda 500 nəfər ölüb
-
Dərsliklər niyə narazılıq yaradır? - Nazirlik ictimaiyyətin passivliyini əsas gətirdi
-
Azərbaycana 314 milyon dollarlıq smartfon idxal edilib - Ən çox hansı ölkədən gətirilib?
-
Təcili tibbi yardım sistemində idarəetmə böhranı: TƏBİB rəhbərliyi vəziyyətə nə zaman müdaxilə edəcək?
-
Epşteyn həbsxanada öldürülmüş ola bilər - Məhkəmə-tibbi ekspert şübhəli məqamları açıqlayıb
-
Prokuror cəza istədi, məhkəmə bəraət verdi - Bakıda səs-küylü dələduzluq işi
-
Bakıda sərxoş kişi əvvəl maşını mağazaya çırpdı, sonra qadını yumruqladı - VİDEO
-
Nazir generallara ali hərbi rütbələrini təqdim etdi - FOTOLAR
-
Azərbaycanda siqaret bahalaşa bilər - Qiymət və tarix açıqlandı
-
Qaxda 125 ağac kəsərək nazirliyə 34 minlik zərər vuran şəxsə elektron qolbaq taxıldı - TƏFƏRRÜAT
-
İsrail 2006-cı ildə iranlı generalı İstanbulda qaçıraraq öldürüb – NYT
-
Türkiyədə Sözcü TV-də əməliyyat keçirilib - Kanala qəyyum təyin edilib
TOP 10
ARXİV






