| |
|
Xankəndi futbol stadionunda nə baş verir? - Mühəndis yoxluğu, fəhlələrə keyfiyyətsiz yemək...
Yüksək faiz, qanunsuz girov: “S Lombard”ı kim himayə edir?
“Azəraqrar”da qalmqal - “Nazirin komandiri” yeni direktora qarşı...
Məmurların adından “təcili” pul istəyirlər - DTX araşdırma aparır
Sabiq sədr Almaniyada tikinti biznesinə başlayıb - Şərikli bina tikir + FOTO
Məmməd Musayevlə əlbir olub 100 milyonu “yeyiblər” - Vəzifəli şəxslər həbs edildi
“Qardaşımla birgə 16 milyon vermişik” - Tale Heydərovun ifadəsi oxundu
Deputat Cavanşir Feyziyev Londonda milyonluq mülklər alıb - SİYAHI
Saleh Məmmədov 1 ilə 176 milyon manat artıq vəsait xərcləyib - RƏSMİ
Leysan Məmmədovun fəaliyyəti araşdırılacaq….- Milyonlar necə xərclənir?
“Azəraqrar”ın əsl rəhbəri kimdir? - Nazirin sabiq komandirinin maaşı 7 dəfə artırılıb?
Bizim iradəmizə qarşı çıxanın başı əziləcək - Azərbaycan Prezidenti
Maliyyə Nazirliyi AAYDA yoxlama aparır - Ciddi yeyintilər aşkarlanıb
Vensin Azərbaycana səfəri: Zəngəzur dəhlizinin müzakirələri yeni mərhələdə
Azərbaycanda gənc kişilər qadınlardan 2,2 dəfə çox ölür - SƏBƏBLƏR
Tarix 15.10.26, 20:30 |
|
Azərbaycanda 15–29 yaşlı kişilər arasında ölüm göstəricisi qadınlarla müqayisədə xeyli yüksəkdir. Xüsusilə travmalar, zəhərlənmələr və digər xarici səbəblər gənc kişilərin ölüm göstəricilərində böyük paya malikdir.
Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına görə, 2025-ci ildə hər 100 min nəfər 15–29 yaşlı kişi əhaliyə 77,1 ölüm halı düşüb. Eyni yaş qrupunda olan qadınlar arasında bu göstərici 34,6 olub. Beləliklə, gənc kişilərdə ölüm göstəricisi qadınlarla müqayisədə 2,2 dəfədən çoxdur.
Rəsmi məlumatlara görə, 2025-ci ildə kişilər arasında ölüm göstəricisinin ən böyük hissəsi travmalar, zəhərlənmələr və xarici səbəblərin digər nəticələri ilə bağlıdır. Hər 100 min nəfərə düşən göstərici 41,2 olub. Qadınlarda isə bu göstərici 10,4 təşkil edib. Sonrakı yerdə qan dövranı sistemi xəstəlikləri gəlir. 2025-ci ildə bu səbəbdən hər 100 min nəfər gənc kişiyə 9,1, qadına isə 5,3 ölüm halı düşüb. Yenitörəmələr üzrə ölüm göstəricisi kişilərdə hər 100 min nəfər üzrə 3,8, qadınlarda 3,7 olub.
Tənəffüs sistemi xəstəliklərindən ölüm göstəricisi kişilərdə 2,6, qadınlarda 1,8, həzm sistemi xəstəliklərindən isə müvafiq olaraq 1,1 və 0,8 təşkil edib.
Bəs Azərbaycanda 15–29 yaşlı kişilər arasında ölüm göstəricisinin qadınlarla müqayisədə 2,2 dəfədən çox olması nə ilə bağlıdır?
Mövzu ilə bağlı Bakı Ağrı Klinikasının baş həkimi, invaziv ağrı mütəxəssisi Zülfüqar Yusifov Musavat.com-a danışıb. Mütəxəssis qeyd edib ki, kişilər arasında ölüm göstəricilərinin qadınlarla müqayisədə daha yüksək olması dünyanın bir çox ölkəsində müşahidə edilən tendensiyadır: "Bu fərqin yaranmasına bir sıra amillər təsir göstərir. Söhbət təkcə xəstəliklərdən deyil, həm də həyat tərzindən, zərərli vərdişlərdən, əmək şəraitindən, travmalardan və sağlamlığa münasibətdən gedir. Azərbaycanda da 15–29 yaşlı kişilər arasında ölüm göstəricilərinin qadınlarla müqayisədə 2,2 dəfədən çox olması bu məsələyə kompleks yanaşmağın vacibliyini göstərir.
Əvvəla, kişilər arasında siqaret istifadəsinin geniş yayılması mühüm risk amillərindən biridir. Son illərdə qadınlar arasında da siqaret çəkənlərin sayında artım müşahidə olunsa da, bu vərdiş kişilər arasında daha geniş yayılıb. Siqaret təkcə ağciyərlərə deyil, bütövlükdə orqanizmə mənfi təsir göstərir. O, ağciyər xərçəngi, xroniki tənəffüs yolları xəstəlikləri və ürək-damar problemləri riskini artırır, eyni zamanda mövcud xəstəliklərin gedişini ağırlaşdıra bilər. Xüsusilə gənc yaşlarda formalaşan bu vərdiş uzunmüddətli perspektivdə ciddi sağlamlıq problemlərinə gətirib çıxara bilər".
Mütəxəssidin fikrincə, ikinci mühüm amil alkoqol istifadəsidir: "Alkoqolun həddindən artıq qəbulu qaraciyər və mədə-bağırsaq sistemi xəstəliklərinə, ürək-damar problemlərinə və bəzi xərçəng növlərinin yaranma riskinin artmasına səbəb ola bilər. Bununla yanaşı, alkoqol insanın diqqətini və reaksiya sürətini zəiflədərək yol-nəqliyyat hadisələri, yıxılmalar, məişət və istehsalat qəzaları riskini də yüksəldir. Bu baxımdan alkoqol istifadəsi yalnız xroniki xəstəliklər deyil, həm də xarici səbəblərdən baş verən ölüm halları ilə əlaqəli risk amili kimi qiymətləndirilməlidir".
Zülfüqar Yusifovun sözlərinə görə, digər mühüm məsələ kişilərin əmək fəaliyyəti ilə bağlıdır: "Fiziki cəhətdən ağır, təhlükəli və yüksək riskli işlərdə çalışan kişilərin sayı çox olduqda istehsalat qəzaları, müxtəlif travmalar və peşə xəstəlikləri riski də artır. Tikinti, sənaye, nəqliyyat və digər təhlükəli sahələrdə əməyin mühafizəsi qaydalarına əməl edilməməsi ağır nəticələrə səbəb ola bilər. Eyni zamanda, yüksək iş yükü, uzun iş saatları və davamlı stress ürək-damar sisteminə mənfi təsir göstərə, yuxu pozuntularına və digər sağlamlıq problemlərinə yol aça bilər".
Bununla belə, mütəxəssis bildirib ki, kişilər arasında ölüm hallarının yüksək olmasını yalnız fiziki əmək və stresslə əlaqələndirmək düzgün deyil: "Burada riskli davranışlar, yol hərəkəti qaydalarına əməl edilməməsi, sürət həddinin aşılması, təhlükəsizlik kəmərindən istifadə olunmaması, eləcə də bəzi hallarda zorakılıq və digər xarici amillər də rol oynaya bilər. Xüsusilə 15–29 yaş qrupu üçün travmalar və xarici səbəblərdən ölüm hallarının yüksək olması bu risklərin ayrıca araşdırılmasını zəruri edir.
Başqa yandan, kişilərin sağlamlıqlarına münasibəti də mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bəzi kişilər xəstəlik əlamətlərini vaxtında ciddiyə almır, həkimə müraciəti gecikdirir və profilaktik müayinələrdən yayınırlar. Nəticədə, vaxtında aşkarlanması və müalicəsi mümkün olan xəstəliklər ağırlaşa bilər. Halbuki arterial təzyiqin, qanda şəkərin və xolesterinin mütəmadi yoxlanılması, sağlam qidalanma, fiziki aktivlik, zərərli vərdişlərdən uzaq durmaq və xəstəlik əlamətləri yarandıqda vaxtında tibbi yardım almaq bir çox riskin azaldılmasına kömək edə bilər".
Xəbərin oxunma sayı : 445
Sosial
Xəbərlər
-
Türkiyə ilə Azərbaycan arasında strateji əlaqələr sarsılmazdır - Hakan Fidan
-
Etirazlar zamanı baş verən dağıntılar tələbələrin işi deyil - Edi Rama
-
Rusiya Baş Konsulluğu Qazaxıstan XİN-ə nota göndərib - Repçi Navainin həbsi ilə əlaqədar
-
Özəl məktəblərdə təhsil haqqı 5-45 min manat arasında dəyişir - Siyahı
-
Azərbaycanda gənc kişilər qadınlardan 2,2 dəfə çox ölür - SƏBƏBLƏR
-
PKK əfv edildi, Öcalan villada yaşayır - Ümit Özdağ
-
“Yenidən evlənmək və ana olmaq istəyirəm” - Hadisədən etiraf
-
Aysel Şükürovanın keçmiş əri həbs edildi - Aliment borcuna görə
-
Bu şəraitdə toyuq kəsirmişlər - Sex bağlandı
-
Prezidentin sosial media hesablarında AQEM-in 7-ci Zirvə Görüşü ilə bağlı - Paylaşım
-
Kosmetikaya görə dərsə buraxılmayan şagirdin atası insident törətdi - Həbs edildi
-
“Ərdoğan sonuncu dəfə namizəd olacaq” - Türkiyədə seçkilərin vaxtı açıqlandı
-
Ailədə bir qazi, iki əsgər var - Nəsimi Musayevin atası maraqlı detallar AÇIQLADI
-
DTX-nin saxladığı şəxslərə hökm oxundu - Sui-qəsd etməyə hazırlaşmaqda təqsirləndirilirlər
-
SOMDA-da xidmətə qəbul başlayır: Kim müraciət edə bilər?
-
Kərə yağı ilə bağlı xəbərdarlıq - “İstehsalçılar bu boşluqdan istifadə edir”
-
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
-
Saleh Səmədova hökm oxundu - Keçmiş “ağsaqqal“a 8 il cəza kəsildi
-
Prezident Türkiyənin xarici işlər nazirini qəbul etdi - FOTO
-
Azərbaycanda bankların mənfəəti açıqlanıb - Tam siyahı
-
Mətbuat Şurasının İdarə Heyəti dəyişir - Yeni namizədlərin siyahısı
-
Əliyevlə Tokayev Trans-Xəzər Fiber-Optik Kabel Xəttinin açılışını etdi - Fotolar
-
Pakistanda dərs zamanı məktəbin damı çökdü - 32 şagird öldü
-
Sülh hələ də kövrəkdir, onu qorumaq və möhkəmləndirmək lazımdır - İlham Əliyev
-
“Bal Badem“ vergidən yayınır? - Şirniyyat evi müştərilərindən kartla ödənişi qəbul etmir
-
14 milyon manatlıq dələduzluq işi üzrə növbəti məhkəmə prosesinin vaxtı bəlli oldu - TƏFƏRRÜAT
-
Azərbaycan bütün sahələrdə tərəqqi nümunəsinə çevrilib - Tokayev
-
Müdafiə Nazirliyinin bölmə rəisi rüşvət verməyəni evsiz qoyub - Məhkəmə
-
“Bizi müharibəyə Ermənistan məcbur edib“ - Prezident
-
Neft-qaz şirkətlərinin təchizatçısı xaricə dollar köçürüb fəaliyyətini dayandırdı - DETALLAR
-
İrana hücum planı sızıb, əməliyyat təxirə düşüb - “Onları güllələmək lazımdır”
-
Azərbaycanda “Rəqəmsal rabitə“ informasiya sistemi yaradılır - SƏRƏNCAM
-
Müharibə bizim seçimimiz olmayıb, bizi buna Ermənistan məcbur edib - Prezident
-
Starlink yalnız mülki və müdafiə məqsədləri üçün nəzərdə tutulub - Mask
-
“Neft emalı zavodlarına hücumlar bərpa olunacaq“ - Zelenski
-
“Dərnəgül bazarının “Abşeron” TM-ə köçürülməsi qiymətləri aşağı sala bilər” - VİDEO
-
İkinci qrup əlil 6 nəfəri aldadıb 23 min almışdı - Həbs edildi
-
Azərbaycanlı reper saxlanıldı - Hansı cəza verilə bilər?
-
Naxçıvanda xəstələrin ərzağını məmurlar mənimsəyir - Narazılıq var
-
Beyləqanda YAP-ın VIII Qurultayından irəli gələn vəzifələr müzakirə olundu - Fotolar
-
“Yelo Bank”ın mənfəəti kəskin azaldı - Şirkətlər pullarını bankdan geri götürür
-
Azərbaycan nefti 4 dollara yaxın ucuzlaşdı - Yeni qiymət
-
Ceyhun Bayramov Çinin xarici işlər naziri ilə görüşüb - Fotolar
-
Hicaba dair qadağanın olduğu məktub saxtadır - Media və Yayım Şurası
-
Maşın saxlamaq qadağandır işarəsi olsa da, məhəl qoyan yoxdur - VİDEO
-
Ev alarkən mənzilin altından kollektorun keçib-keçmədiyini necə bilmək olar? - VİDEO
-
Türkmənistan Prezidenti Azərbaycana səfərə gəlib - Zirvə Toplantısında iştirak edəcək
-
Bakıda tozlu hava müşahidə olunur - İki gün davam edəcək
-
İki xalq arasında dostluq münasibətlərinin yeni mərhələyə yüksəlməsinə mühüm töhfə
-
Azərbaycan və Laos dost ölkələrdir, beynəlxalq arenada fəal əməkdaşlıq edirlər
-
“Aston Villa”dan darmadağın, “Real”dan geridönüş - ÇL-də gecənin nəticələri
-
Azərbaycan-Laos münasibətlərinin yeni əməkdaşlıq mərhələsinə qədəm qoyduğunu göstərən Birgə Bəyanat
-
Azərbaycan-Laos münasibətlərini yeni mərhələyə yüksəldə, ölkəmizin Asiya istiqamətində əməkdaşlıq imkanlarını daha da genişləndirə bilər
-
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
-
İsrail Prezidenti Azərbaycana gəldi - FOTOLAR
-
Azərbaycanda kirayə haqqı 3,9%, mənzillərin qiyməti isə 6,3% artıb - Hesabat
-
Guya DTX-dən zəng gələcək - Qanunsuz tələblərə inanmayın!
-
İçkili halda sükan arxasına əyləşdi - Arvadı öldü, oğlu yaralandı
-
Səmədovun mənimsədiyi pulu oğlu qaytardı - 300 min...
-
Ət bazarında qiymətlər niyə dayanmadan artır? - VİDEO
-
İstanbuldan Bakıya 16 min dərman gətirmək istədi - Qarşısı alındı
-
Həbs edilən polkovnik Ceyhun Həsənovun yaxın adamı imiş - Rüşvətin məbləği bilindi
-
“Azərbaycan ittiham etmək tamamilə əsassızdır“ - Rəsmi Bakıdan Fransaya çağırış
-
Məktəbli formasına görə saxlanılanlar barədə QƏRAR VERİLDİ
-
İnsanlar hər ay banklara 240 manat borc ödəyir - Son 6 ildə 2,6 dəfə artıb
-
Böyük Britaniyaya qarşı yönələn təhlükələr dörd dəfə artıb - Kəşfiyyat
-
Sabiq sədrin məhkəməsi: Şahid istintaqdakı ifadəsini təsdiqləmədi
-
Kiyev vuruldu, ABŞ xəbərdar etmədi - Ölənlər və yaralananlar var...
-
Azərbaycanda 47 min yeni iş yerinin yaradılması gözlənilir - RƏSMİ
-
“Sabah” qələbəyə görə nə qədər qazanıb? - Klubların siyahısı
-
“300 min hektardan çox ərazi minalardan və partlayıcı sursatdan təmizlənib“ - Prezident
-
Kirayə mənzillər ucuzlaşdı - Median qiymət açıqlandı
-
Aprelin 1-dən kartdan-karta köçürmələrdə komissiya tutulacaq - Rəsmi
-
Maskdan Respublikaçıların seçki kampaniyasına ianə - 366 milyon dollar
-
Azad edilmiş ərazilərin bərpasına 25.5 milyard manat ayrılıb - Prezident
-
Şura İran və Türkiyə ilə bağlı bəyanat verdi - TAM MƏTN
-
“Ermənistan və Azərbaycan arasında anklav və eksklav olmamalıdır“ - Paşinyan
-
“Halk TV”də axtarış aparıldı, yayımı dayandırıldı - Video
-
“Müharibənin qarşısını almaq üçün müharibəyə hazırlaşırıq” - Lukaşenko
-
Dövlət qurumlarının saytlarına kiberhücum olub - RƏSMİ
-
Kreditini tam ödəyən şəxsdən əlavə pul tələb olunur? - VİDEO
-
Tramp Rusiyaya qarşı yeni sanksiyalardan imtina edə bilər - “Politico“
-
Bəyanat həm də dünyəvi siyasətin konturları haqqında bilgi kimi dinlənildi
-
Azərbaycan-Kamboca münasibətlərində yeni dövr
-
“Azərbaycanda hicab qadağan olunmayıb, bu məsələ həll olunacaq...“ - Şeyxdən AÇIQLAMA + VİDEO
-
Azərbaycan-Kamboca münasibətlərində yeni əməkdaşlıq mərhələsində
-
Prezidentlər mətbuata bəyanatlarla çıxış etdilər - Fotolar
-
Siyasi tərəfdaşlıqdan iqtisadi nəticələrə doğru
-
Qaradağda məktəb direktorunun avtomobilini yandıran şəxs həbs edildi - Video
-
“44 il əvvəl səfər etdiyim Azərbaycanı çətinliklə tanıdım“ - Laos lideri
-
Məktəbdə yanğın törətməyə cəhddə şübhəli bilinən 6 nəfər saxlanılıb - RƏSMİ
-
“Bu sərmayələr bizim imkanlarımızı göstərir“ - Prezident İlham Əliyev
-
“Putin Zelenskidən daha çox sülh sazişi bağlamaq istəyir“ - Donald Tramp
-
Azərbaycanda qoyunların sayı 15% azalıb, ət istehsalı isə 4% artıb - Statistika
-
Lənkəranda qadınla 3 yaşlı oğlu bıçaqlandı - Əri saxlanıldı
-
Prezident təqaüdçülərinin ən çox olduğu universitetlər - Siyahı
-
Azərbaycan-Laos sənədləri mübadilə edildi - FOTOLAR
-
Bu vəziyyətdə 5 ay əlillik təyinatı ilə bağlı cavab gözləyib... – Video
-
Sakinlərin yumağa verdiyi minlərlə xalça yoxa çıxdı - VİDEO
-
Prezidentlər təkbətək görüşdü - FOTOLAR
-
Laos Prezidentinin Bakıda rəsmi qarşılanma mərasimi oldu - FOTO/VİDEO
-
Aeroportlar yenə bağlandı - Türkiyədən uçan təyyarələr geri qayıtdı
-
Tramp Ukraynanı təslim olmağa məcbur etməyə çalışacaq - “The Atlantic“
-
Azərbaycan neftinin qiyməti bahalaşdı - Qara qızıl 131 dolları ötüb
-
Sumqayıtda inzibati bina sökülərək yerində yaşayış binası tikilir? - VİDEO
-
“44“ bədii filminin premyerası oldu - FOTOLAR
-
Bakıda hərəkətin təşkili sürcülərdə çaşqınlıq yaratdı - VİDEO
-
Paytaxtın bu rayonunda 2 gün su olmayacaq - XƏBƏRDARLIQ
-
Naxçıvan MR-in Bakıdakı Daimi Nümayəndəliyinə yeni rəhbər təyin olunub - Sərəncam
-
Aİ ilə bağlı referendum keçirməyəcəklər - Baş nazir açıqladı
-
DTX avtomobilləri qəsdən yandıranları həbs etdi - VİDEO
-
Siqaret şəxsiyyət vəsiqəsi ilə satılacaq? - Azərbaycana gözlənilən qərar
-
Mənzil alanlara şad xəbər: Bu məbləğ sizə geri ödəniləcək
-
Rusiya sentyabrda 50 mindən çox hərbçi itirib? - NATO rəsmisi AÇIQLADI
-
Tap.az-da işə düzəltmək adı ilə 1085 manat alan şəxs həbs edilib - TƏFƏRRÜAT
-
Azərbaycanda avtomobil bazarında son vəziyyət açıqlandı - Ən çox bu avtomobillər satılır
-
Sabunçuda psixotrop maddə qəbul edən şagird məktəbdə intihara cəhd edib - TƏFƏRRÜAT
-
Vilayət Eyvazov İranın daxili işlər naziri ilə görüşdü – Fotolar
-
TƏBİB-də yeni təyinatlar: Anar Bayramov əmr imzaladı
-
Aİ Rusiyaya qarşı yeni sanksiyaları təsdiqlədi - 1600-ə yaxın məhdudiyyət tətbiq edildi
TOP 10
ARXİV






