AzFakt

“Azəraqrar”ın əsl rəhbəri kimdir? - Nazirin sabiq komandirinin maaşı 7 dəfə artırılıb?

Bizim iradəmizə qarşı çıxanın başı əziləcək - Azərbaycan Prezidenti

Maliyyə Nazirliyi AAYDA yoxlama aparır - Ciddi yeyintilər aşkarlanıb

Vensin Azərbaycana səfəri: Zəngəzur dəhlizinin müzakirələri yeni mərhələdə

Sovet təhsil elitası və cavabsız qalan suallar:Rektor 6 il sonra universitetə necə daxil olub?

Binəqədi rayonunda neft buruqları ərazisində daha bir qanunsuz tikinti - FOTO/VİDEO

Anar Əlizadə-Mübariz Mənsimov qarşıdurması - Kompromat savaşı yenidən başlayıb

Eldar Əzizovun narazı olduğu kadr: Xalid Ələkbərov yola salınır...

Sahib Məmmədovun “mənbə” axtarışı qalmaqal yaratdı - İşçilərin otağından dinləyici qurğu tapılıb

Eyyubov və digər vəzifəli şəxslərin əməlləri açıqlandı - Baş Prokurorluq məlumat yaydı

“Bravo”nun sönükən fəaliyyəti - Marketlər şəbəkəsinin rəqabətə davamlılığı niyə hər gün zəifləyir?

Yaponiya-Çin gərginliyi pik həddə: Qarşılıqlı hədələr durmadan artır

Anar Əlizadə SOCAR-a və “Alkagesta” şirkətlərinə qarşı “qara PR” aparıb - İLGİNC İDDİA

Saleh Məmmədovun işçisindən 20 min dollarlıq toy hədiyyəsi - AAYDA sədrini hədəfə gətirdi

“Qazax xalqı KTMT-nin gəlişini təcavüz aktı kimi qiymətləndirəcək“ – Tokayev niyə “xarici qüvvələri” ittiham etdi?


Tarix 06.01.22, 21:26	Font ölçüsü : - / +

"Turan" İnformasiya Agentliyinin direktoru Mehman Əliyev Qazaxıstanda baş verən hadisələri şərh edib.

AzFakt.com onun agentliyin saytında yerləşdiridiyi rəyini oxuculara təqdim edir: "Çərşənbə günü Rusiyanın TASS Agentliyi xəbər yaydı ki, Qazaxıstan Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatı üzrə tərəfdaşlarına müraciət edərək iğtişaşları təcavüz aktı kimi xarakterizə edib və “bu terror təhlükəsinin aradan qaldırılmasında” yardım istəyib.

Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatına sədrlik edən Nikol Paşinyan bu müraciətə operativ reaksiya verib: “Qazaxıstan prezidenti Kasım-Jomart Tokayevin müraciəti ilə əlaqədar və Qazaxıstan Respublikasının milli təhlükəsizliyinə və suverenliyinə, kənar müdaxilə də daxil olmaqla, təhdid səbəbindən Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının Kollektiv Təhlükəsizlik Şurası kollektiv təhlükəsizlik haqqında müqavilənin 4-cü maddəsinə uyğun olaraq, Kollektiv Təhlükəsizlik Şurası Qazaxıstan Respublikasında vəziyyətin sabitləşdirilməsi və normallaşdırılması məqsədilə vaxt məhdudiyyətilə Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının kollektiv sülhməramlı qüvvələrinin Qazaxıstan Respublikasına göndərilməsi barədə qərar qəbul edib”.

Lakin çərşənbə günü günorta Tokayev xalqa müraciətində quldurluq, xuliqanlıqlıq edən yüksək mütəşəkkil ünsürlərdən, maddi motivasiyalı sui-qəsdçilərin diqqətlə düşünülmüş planından danışıb. Terrorizm və təcavüz haqda heç bir söz yoxdur".

M. Əliyev deyib ki, Kollektiv təhlükəsizlik haqqında müqavilənin 4-cü maddəsinə uyğun olaraq, Qazaxıstana Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının qoşunlarının yeridilməsini əsaslandırmaq üçün “təcavüz”, yəni xarici hücum formulu tətbiq edilib: “Əgər iştirakçı dövlətlərdən biri təcavüzə (təhlükəsizlik, sabitlik, ərazi bütövlüyü və suverenliyi təhdid edən silahlı hücum) məruz qalarsa, bu, iştirakçı dövlətlər tərəfindən bu müqavilənin iştirakçısı olan bütün dövlətlərə qarşı təcavüz (təhlükəsizlik, sabitlik, ərazi bütövlüyü və suverenliyi təhdid edən silahlı hücum) kimi qiymətləndiriləcək. İştirakçı dövlətlərdən hər hansı birinə qarşı təcavüz (təhlükəsizlik, sabitlik, ərazi bütövlüyü və suverenliyi təhdid edən silahlı hücum) törədildikdə, həmin dövlətin xahişilə digər iştirakçı dövlətlər dərhal ona hərbi yardım da daxil olmaqla, zəruri yardımı göstərəcək, həmçinin BMT Nizamnaməsinin 51-ci maddəsinə uyğun olaraq, kollektiv müdafiə hüququnun həyata keçirilməsi qaydasında sərəncamlarında olan vəsaitlərlə dəstək verəcəklər.

Lakin həmsərhəd və ya digər dövlətlərin Qazaxıstana qarşı təcavüzünə dair heç bir fakt yoxdur. Yəni, maddə 4-dən istifadə edilə bilməz və ya ondan BMT Nizamnaməsini pozulmaqla istifadə olunacaq".

Mehman Əliyev qeyd edir ki, BMT Nizamnaməsinin 51-ci maddəsində deyilir: “Bu Nizamnamə təşkilatın üzvünə silahlı hücum zamanı Təhlükəsizlik Şurası beynəlxalq sülhün və təhlükəsizliyin qorunması üçün zəruri tədbirlər görməyincə, fərdi və ya kollektiv özünümüdafiə üçün ayrılmaz hüquqa şamil edilmir. Təşkilat Üzvlərinin bu özünümüdafiə hüququnun həyata keçirilməsində gördüyü tədbirlər dərhal Təhlükəsizlik Şurasına çatdırılmalı və bu Nizamnaməyə uyğun olaraq beynəlxalq sülhün və təhlükəsizliyin qorunması və ya bərpası üçün zəruri hesab etdiyi hərəkətlərin istənilən vaxt qəbulu ilə bağlı Təhlükəsizlik Şurasının səlahiyyətlərinə və məsuliyyətlərinə heç bir vəchlə toxunmamalıdır.

Yenə hücum faktı yoxdur. Ola bilər ki, söhbət hibrid müharibədən və ya təcavüzdən gedir. Lakin əgər Qazaxıstan başçısı təcavüz və terrorizmdən danışırsa, o zaman Nizamnamənin tələb etdiyi kimi, BMT TŞ-yə operativ şəkildə sübut təqdim etməli və bu barədə BMT-ni - yüksək vəzifədə çalışdığı və təşkilatın cəlb edilməsi mexanizmlərini bildiyi təşkilatı məlumatlandırmalıdır.

Yanvarın 5-də Tokayev xalqa müraciətində hadisələrin daxili xarakterindən aydın şəkildə danışır. O, etirazçıların xarici qüvvələrlə əlaqələrindən danışmır. Müraciətdə xarici qüvvələr, xüsusilə də təcavüz haqda heç bir şey yoxdur.

Bundan əlavə, Tokayev problemin kökündə ölkədə siyasi böhranın durduğunu etiraf edir: “Tezliklə mən Qazaxıstanın siyasi transformasiyasına dair yeni təkliflərlə çıxış edəcəyəm. Mən ardıcıl islahatlarla bağlı əvvəlki mövqeyimdə qalıram”.

Lakin “sülhməramlılar”ın avtomatlarının lüləsi altında islahatların aparılması hakimiyyətlə cəmiyyət arasında etibarın yaradılması üsulu deyil. Hətta yalnışdır. Qazaxıstan xalqı qoşunların yeridilməsini KTMT tərəfindən təcavüz aktı kimi qəbul edəcək, necə ki Azərbaycanda belə olmuşdu. 1990-cı il yanvarın 20-də konstitusion düzənin yaradılması üçün Bakıya sovet qoşunları yeridilmişdi. Məhz bu, sovet keçmişinə geri dönməməyə nöqtə qoydu".

Xəbərin oxunma sayı : 616