![]() |
|














46 nəfərin diplomu Azərbaycanda tanınmadı - siyahıda elə ölkələr var ki...
Tarix 01.08.25, 10:22 |
|

Xaricdə təhsil almış daha 46 nəfərin diplomu tanınmayıb.
Bu barədə TKTA-dan verilən məlumatda bildirilib ki, mənfi qərarla yekunlaşan müraciətlərə nümunə olaraq 16 fakt üzrə tədris yükünü mənimsəmək üçün təhsil aldığı ölkənin ərazisində tələb olunan normativdən az olması, 6 dövlət nümunəli olmayan diplom, 5 təhsilalma forması, 4 tədris yükünü mənimsəmək üçün təhsil aldığı ölkənin ərazisində tələb olunan normativdən az olması və əhəmiyyətli fərq (kredit sayı), 3 akkreditə olunmamış ali təhsil müəssisəsi (təhsil dövrünün bir hissəsinə münasibətdə), 3 kollec diplomu ilə bakalavriat uyğunsuzluğu, 2 ekvivalenti olmayan ixtisas, 2 akkreditasiyasız ali təhsil müəssisəsi səbəbilə, 2 akkreditasiyasız ali təhsil müəssisəsi və tədris yükünü mənimsəmək üçün təhsil alınan ölkənin ərazisində tələb olunan normativdən az olması, 1 əhəmiyyətli fərq (kredit sayı), 1 ixtisas uyğunsuzluğu, 1 tədris yükünü mənimsəmək üçün təhsil alınan ölkənin ərazisində tələb olunan normativdən az olması və ixtisas uyğunsuzluğunu göstərmək mümkündür.
Ölkələr üzrə Türkiyədən 155, Rusiyadan 152, Ukraynadan 144, Belarusdan 27, Birləşmiş Krallıqdan 27, Gürcüstandan 23, Polşadan 9, Amerika Birləşmiş Ştatlarından 8, İtaliyadan 6, Almaniyadan 5, Çin Xalq Respublikası, İran İslam Respublikası, Macarıstan, Qazaxıstan və Qırğız respublikalarının hər birindən 4, İsveç Krallığı və Litva Respublikasından 3, Avstriya Respublikası, Belçika Krallığı, Əlcəzair Xalq Demokratik Respublikası, Fransa Respublikası, Norveç Krallığı, Səudiyyə Ərəbistan Krallığı, Yaponiya və Latviya respublikalarının hər birindən 2, həmçinin Estoniya, Hindistan, İndoneziya, İraq Respublikası, İsveçrə Konfederasiyası, Mozambik Respublikası, Niderland Krallığı, Nigeriya Federativ Respublikası, Portuqaliya Respublikası, Qambiya Respublikası, Rumıniya, Somali Federativ Respublikası, Şri-Lanka Demokratik Sosialist Respublikası, Sudan və Tacikistan respublikalarının hər birindən isə 1 müraciət qeydə alınıb.
Ən çox müraciət olunan ixtisaslara gəlincə, hüquqşünaslıq üzrə 139, yanğın təhlükəsizliyi mühəndisliyi üzrə 31, biznesin idarə edilməsi üzrə 28, menecment üzrə 26, tibb üzrə 26 müraciət qeydə alınıb.
Siyahıda kifayət qədər yüksək təhsil verən ölkələrin adları çəkilir. Xüsusən də ABŞ, Böyük Britaniya, Almaniya, İtaliya, Norveç, Belçika, hətta Yaponiya kimi dövlətlərin ali təhsil ocaqlarından söhbət gedir.
Bəs bu məzunların zəhməti hara getdi? Doğrudanmı təhsilimiz o dərəcədə inkişaf edib ki, ABŞ, Yaponiya, Fransa kimi ölkələrə aid diplomları tanımırıq? Bundan başqa, həmin gənclər pis-yaxşı xarici təhsil alıblar, fərqli dünyagörüşünə sahibdirlər, karyera qurmağa hazırlaşırlar. Onların aqibəti necə olacaq? Bu halda, o gənclər Azərbaycanı tərk edib xaricdə kadra çevrilərsə, ölkəmiz üçün “beyin axını” deyilmi?
Kamran Əsədov
Təhsil üzrə mütəxəssis Kamran Əsədov mövzu ilə bağlı “Yeni Müsavat”a fikrini bölüşüb: “Azərbaycanda xaricdə təhsil almış məzunların diplomlarının tanınmaması ilə bağlı problemlər artıq illərdir davam edir və bu məsələ hər dəfə yeni rəqəmlər açıqlananda daha da qəliz və ziddiyyətli mənzərə yaradır. TKTA-nın son məlumatına görə, 46 nəfərin diplomu müxtəlif səbəblərə görə tanınmayıb. Ən çox göstərilən arqumentlər arasında tədris yükünün normativdən az olması, akkreditasiyasız ali məktəblər, təhsil forması və ixtisas uyğunsuzluğu kimi bəndlər qeyd olunur. Bu isə həm həmin gənclərin illərlə sərf etdiyi zəhməti, ailələrinin külli miqdarda çəkdiyi xərcləri heçə çıxarır, həm də ölkənin beynəlxalq təhsil siyasətindəki ziddiyyətləri açıq şəkildə ortaya qoyur. Dövlət bir tərəfdən gənclərin xaricdə təhsil almasını təşviq edir, digər tərəfdən eyni gənclərin diplomunu tanımamaqla onları faktiki olaraq işsizlik və perspektivsizliklə üz-üzə qoyur.
Rəqəmlərə baxanda təkcə 2024-cü ildə xaricdə təhsil almış təxminən 800-ə yaxın gəncin diplomunun tanınması ilə bağlı müraciətinə mənfi cavab verilib. Bu rəqəm içərisində ABŞ, Böyük Britaniya, Almaniya, Yaponiya, Fransa kimi dünya təhsilində ən yüksək göstəricilərə malik ölkələrdə təhsil almış məzunlar da var. TKTA-nın açıqladığı səbəblər arasında “tədris yükü normativdən azdır” kimi qeydlər xüsusi diqqət çəkir. Məsələ ondadır ki, Bolonya prosesi çərçivəsində kredit sistemi demək olar ki, bütün Avropa və Şimali Amerika ölkələrində oxşar qaydalarla tətbiq olunur və bu sistemdə minimal yük tələbləri Azərbaycanın müəyyən etdiyi normativdən az deyil. Bu səbəb əsassız görünsə də, ölkəmizdə diplom tanınmaması üçün ən çox istifadə olunan bəhanələrdən biridir. Bu, inzibati baryerlərin hüquqi normalarla deyil, subyektiv qərarlarla tənzimləndiyini göstərir".
Mütəxəssis qeyd edir ki, Azərbaycan Respublikasının “Təhsil haqqında” Qanununun 13.2-ci maddəsində dövlətin vəzifəsi kimi hər bir vətəndaşın aldığı təhsilin tanınması üçün şərait yaratmaq xüsusi vurğulanır: “Eyni zamanda Nazirlər Kabinetinin "Xaricdə verilmiş təhsil sənədlərinin tanınması və ekvivalentliyinin müəyyən edilməsi Qaydaları"nın 3.1-ci bəndində yazılır ki, məqsəd beynəlxalq əməkdaşlığı inkişaf etdirmək və təhsil alan şəxslərin peşəkar fəaliyyətinə maneə yaratmamaqdır. Amma praktikada TKTA-nın fəaliyyəti, əksinə, gənclərin peşəkar fəaliyyətinə maneələr yaradır və prosesdə şəffaflıq yoxdur. Qərarların verilməsi üçün elmi əsaslandırılmış vahid meyarlar ictimaiyyətə açıq deyil, hər il dəyişən yanaşmalar və ziddiyyətli şərhlər gənclərin gələcəyini risk altına atır".
Kamran Əsədova görə, bu siyasətin mənfi nəticələri çoxşaxəlidir: “Birincisi, gənclər xaricdə keyfiyyətli təhsil almaq üçün vaxt, enerji və ailə büdcəsindən minlərlə dollar xərcləyir, lakin ölkəyə qayıtdıqda diplomlarının tanınmaması səbəbilə peşəkar fəaliyyət göstərə bilmir. İkincisi, bu vəziyyət "beyin axını"nı sürətləndirir, gənclər diplomlarının tanınmaması riskini nəzərə alaraq Azərbaycana qayıtmamaq qərarı verir və başqa ölkələrdə qalır. Üçüncüsü, dövlətin öz ali təhsil sisteminə həddən artıq üstünlük verməsi, sanki Azərbaycan universitetlərinin ABŞ, Yaponiya, Almaniya kimi ölkələrin universitetlərindən daha keyfiyyətli imiş kimi davranması ictimaiyyətdə ciddi etiraz doğurur. Halbuki dünya reytinqlərində Azərbaycanın ali məktəbləri 700-cü yerlərdən yuxarı qalxmır, diplomları tanınmayan universitetlər isə dünyanın ən yaxşı 200 ali məktəbi sırasındadır. QS World University Rankings 2024 hesabatına görə, ABŞ-dan Harvard, MIT, Böyük Britaniyadan Oxford, Cambridge, Yaponiya və Almaniyadan onlarla universitet ilk 100-lükdədir. Bu reallıq fonunda Azərbaycanın həmin diplomları tanımaması heç bir məntiqli izaha sığmır.
Dünya təcrübəsi tam əks istiqamətdədir. Avropa İttifaqında Lissabon Tanınma Konvensiyası çərçivəsində üzv ölkələr bir-birinin diplomlarını avtomatik tanıyır və yalnız saxta sənəd hallarında imtina edilir. Kanada və ABŞ-da diplom tanınması dövlətin deyil, işəgötürənlərin səlahiyyətindədir və bazar mexanizmi özü keyfiyyətli təhsili seçir. Azərbaycan isə diplom tanınması prosesini inzibati baryerlərlə yükləyərək həm beynəlxalq əməkdaşlığı zəiflədir, həm də gənclərə qarşı sosial ədalətsizlik yaradır. Elm və Təhsil Nazirliyi bu istiqamətdə heç bir maarifləndirici iş aparmır, ictimaiyyət üçün vahid və aydın qaydalar təqdim etmir, TKTA ilə bağlı yüzlərlə şikayətə baxmayaraq, problemi həll edəcək plan və proqnoz ortaya qoymur. Nazirlik faktiki olaraq bu böhranı kənardan izləyir və nəticədə Azərbaycan diplom tanımayan azsaylı ölkələrdən biri kimi mənfi imic qazanır".
Əsədov hesab edir ki, problemin həlli üçün diplom tanınması mexanizmləri sadələşdirilməli, Lissabon Konvensiyasına tam uyğun avtomatik tanınma sistemi tətbiq olunmalı, yalnız saxta və akkreditasiyasız ali məktəblər üzrə istisna hallarda məhdudiyyət qoyulmalıdır: “Gənclərin illərlə çəkdiyi zəhmətə, ailələrin minlərlə dollar xərclədiyi təhsilə hörmət edilməli, onların ölkəyə qayıdaraq inkişafına töhfə verməsi üçün maneələr aradan qaldırılmalıdır. Əks halda, yəni bu yanaşma davam etdiyi müddətdə "beyin axını" daha da güclənəcək, Azərbaycan öz gələcəyini itirəcək və təhsil siyasəti kağız üzərində yazılan, reallıqda isə tətbiq edilməyən vədlərdən ibarət qalacaq".
Xəbərin oxunma sayı : 799
Sosial
Xəbərlər
-
Sentyabrda hava necə olacaq? - Aylıq proqnoz açıqlandı
-
Azərbaycanlı gənclər ən çox hansı ölkələrə köçürlər? - Siyahı
-
Məktəblərdə mobil telefondan istifadə qadağan edilsin? - VİDEO
-
“Telegram” hesablarınızı hücumlardan bu cür qoruya bilərsiniz...- VİDEO
-
Azərbaycanda yerin altında qədim şəhər aşkarlandı - VİDEO
-
“Qarabağ”ın oyunlarının tarixi açıqlandı -0 TƏQVİM
-
Biləsuvar gömrüyündə əməliyyat: Yüksəkvəzifəli şəxs işdən çıxarıldı
-
ABŞ-nin NATO-dakı daimi nümayəndəsi: “ABŞ Ukraynaya Rusiyaya dərin zərbələr endirmək imkanı verir“
-
“Xaricdə attestatla təhsil“ tələsi: Təkcə Türkiyədə 50 minə yaxın azərbaycanlı...
-
Turistlər Azərbaycanda ən çox nədən narazı qalıblar? - Siyahı
-
Azərbaycanın nə qədər itkin var? - Rəqəmlər açıqlandı
-
Bu ay dünyada ən çox bahalaşan - Məhsullar
-
İran parlamentinin sədri: “Müharibə baş verə bilər“
-
Müalicə üçün Azərbaycana hansı ölkələrdən gəlirlər? - Siyahı
-
“Çin dünyada sülhün qorunması üçün məsuliyyət götürməyə hazırdır“ - Si Cinpin
-
Bakıda sexdə DƏHŞƏT: Ustasını söyüşə görə bıçaqladı
-
“Formula 1“ə görə məktəblər gec başlayacaq? - RƏSMİ
-
Qəzzada daha 10 nəfər aclıqdan öldü - Üçü uşaqdır
-
Azərbaycanlı itkinlərin ailələrindən xaricidə aksiya - “Nə arzular yarımçıq qaldı”
-
Prezident və birinci xanım Çinə səfərə getdi - FOTO
-
Leyla və Arzu Əliyevalar Onkologiya Mərkəzində - Fotolar
-
“Qarabağ“ tarixinin ən bahalı transferi ola bilər - 3 milyonluq təklif
-
Xəbəri olmadan adına şirkət açılıb, külli miqdarda vergi borcu yaranıb - VİDEO
-
Salyanda 1 milyonluq abadlıq - Qalib şirkət kimindir?
-
Aygün Kazımova özünü “10 yaş cavanlaşdırdı“ - VİDEO
-
Ukrayna Ali Radasının keçmiş sədri qətlə yetirildi - Kuryer güllələyib
-
23 il əvvəl Rusiyada qayınatasını qətlə yetirmişdi - Hökm oxundu
-
Bu ilin payızında Ağdam şəhərinə ilk köç olacaq - Emin Hüseynov
-
Sabahın hava proqnozu: 38 dərəcə isti
-
Dr.Elnarə necə estetik prosedurlar həyata keçirir? - VİDEO
-
Anasını hoteldə öldürməkdə ittiham edilən yeniyetmə - “Məni həbs edin”
-
Kirayə bazarındakı əl yandıran qiymətlər: Evlər niyə bahadır?
-
Qubada məmur sakinləri təhqir etdi - Vəzifədən azad olundu
-
“Avropa ölkələri İsrailə qarşı sanksiyaların tətbiqi barədə yekdil fikirdə deyil“ - Kallas
-
“Mənim əl-qolumu bağlamışdı” - Döyülən uşaqların anası-Video
-
“Rusiya ilə münaqişə vəziyyətindəyik” - Almaniya kansleri
-
Tüstüdən çıxan milyonlar - tütün ixracımız niyə azalıb?
-
Keçmiş bələdiyyə sədri örüş sahələrini satıb - VİDEO
-
Bakı bulvarında insident - Həbs edilən var
-
Ən yüksək keçid balını o topladı - Ölkə rekordunu yenilədi
-
“AYNA əvvəlcə öz “ayna”sına baxsın” - Deputatdan sərt sözlər
-
Usta ev sahibinin pulunu və bank kartını ələ keçirib - ŞİKAYƏT/VİDEO
-
“Əgər Putin Zelenski ilə görüşməsə, bu, Trampı ələ salmaqdır” - Makron
-
Bərbərxanadan 60 protez saç oğurlandı - “TikTok“da üstü açıldı
-
Azərbaycanda problemli kreditlərin həcmi artıb - VİDEO
-
Test topluları narazılıqla qarşılanır - VİDEO
-
Ayselin kürək və sinə dekolteli geyimi - VİDEO
-
Mourinyu ayrılıqlardan milyonlar qazandı - MƏBLƏĞ
-
İcra başçısı niyə töhmət aldı? - Özüylə rayona 5 nəfər aparıb və...
-
Respublika Klinik Xəstəxanasının bitməyən təmir dərdi: “Yollarda qalmışıq“
-
Məhkəmədə həmin faktı da etiraf etdi - Fotolar
-
Xüsusi təhsil məktəblərinin müəllimləri etiraza qalxdı - Ev təhsili ləğv edilir? + VİDEO
-
Şiddətli töhmət alan icra başçısı danışdı - “Prezident həmişə haqlıdır”
-
“İlham Əliyevlə Putinin görüşü barədə razılıq yoxdur” - Uşakov
-
“Mənəvi ziyanın ödənilməsi tələbi vərəsələr tərəfindən davam etdirilə bilər“ - Ali Məhkəmə
-
Bəxtiyar Ersayın yerinə o təyin olundu - FOTO
-
“Azərkosmos“ ilk 6 ayda nə qədər gəlir əldə edib? - AÇIQLANDI
-
“Ermənistan XİN-in əməkdaşı casusluqda şübhəli bilinərək həbs edilib“ - İstintaq Komitəsi
-
Bakı metrosunda aylıq gediş haqqı kartları tətbiq oluna bilər - Emil Əhmədov
-
Vilayət Eyvazov Xaçmazda vətəndaşları qəbul etdi - Sıra baxışı keçirdi
-
Şiddətli töhmət verilən yüksək vəzifəli MƏMURLAR
-
“Türkiyə İsraillə bütün ticarət əlaqələrini kəsib“ - Hakan Fidan
-
“Məhz Rusiya bu müharibəni bitirməlidir” - Zelenski
-
“Silah-sursat və şəxsi heyəti Ermənistanın hərbi-siyasi rəhbərliyi təmin edirdi“ - MƏHKƏMƏ
-
DSMF 2000 kv. metrlik ofis axtarır – Ayda 38 min ödəməyə hazırdır
-
Pakistan və Ermənistan razılaşıb - Diplomatik münasibətlərin qurulması nəzərdən keçiriləcək
-
“Ramada” hoteldən Xəzərə üfunət iyi verən çirkab axıdılır - VİDEO
-
Şəbnəm Tovuzlu və aparıcı Rusiyaya buraxılmadı - 6 saat sonra geri qaytarıldılar
-
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank 3 günlük məzənnəni açıqladı
-
Rəsmi Moskva Paşinyana cavab verib - “Üçtərəfli razılaşmalar aktual olaraq qalır“
-
“Qarabağ“ futbol klubuna 5 milyon manat ayrılıb - SƏRƏNCAM
-
Prezident icra başçısına şiddətli töhmət verdi - Sərəncam + DOSYE
-
İsrail Yəmənin Baş nazirini və yaxın adamlarını qətlə yetirib? - İDDİA
-
Naxçıvanda avtobus tapmaq müşkülə çevrilib - Yerli sakinlər durumdan narazıdır
-
Balıq satan qadın birjaya 16 min dollar “yatırdı” - Hamısını itirdi
-
Arıçılar Assosiasiyasının sədri cərimələndi: İşçilərini sığorta etdirməyib...
-
Satış obyektlərində minlərlə saxta alkoqollu içkilər aşkarlandı - ADLAR+SİYAHI
-
Bakı metrosunda gedişhaqqı artır? - Rəsmi açıqlama
-
İtkin-şəhidin nəşinin qalıqları Füzulidə dəfn edildi - Fotolar
-
Polis Yardımlıda əməliyyat keçirdi, saxlanılan var - FOTO
-
Bakıda 36, rayonlarda 38 dərəcə isti olacaq - Sabahın havası
-
Millimizin heyəti açıqlandı: İslandiya və Ukraynaya qarşı kimlər oynayacaq?
-
İcra başçısı Bakıda qohumunun adına 5 mənzil alıb? - İDDİA
-
Baş Prokurorluqda yeni şöbələr - Rəislər təyin olundu
-
“Zəngəzur dəhlizi məsələsi bizimlə razılaşdırılaraq həll olundu” - Fidan
-
Şəki “ASAN Xidmət“də faciə: 4 yaşlı qız yıxılıb öldü
-
Rəşad Dağlının həbsdən görüntüləri yayıldı - VİDEO
-
Mourinyo “Fənərbaxça”dan qovuldu - 15 milyon təzminat alacaq
-
“Kiosk Press“lərdə yoxlama: 15 maliyyə sanksiyası, 43 min cərimə
-
Ali məktəb rəhbərləri: Ən gənc və yaşlı kimdir?
-
Şəmkirdə boru xəttində qəza - Ətrafı su basdı + VİDEO
-
Əkin sahəsini yandırdı, 400 manat cərimələndi - FOTO
-
Bu ərazi plana düşdü: Evlər söküləcək - Sakinlərə kompensasiya veriləcək
-
Azərbaycandakı kinoteatrlarda hansı ölkələrin filmləri göstərilib? - Siyahı
-
“Rusiya Ukrayna ilə bu barədə razılıq əldə etməyib” - Peskov
-
Toy karvanlarında qaydaları pozan sürücülər - VİDEO
-
Azərbaycanda ən çox təqaüdü bu şəxslər alır - SİYAHI
-
Zelenski ilə Putin arasında görüş olmayacaq - Merz
-
Qurbanov Qurbanov püşkdən narazı qalıb? - Özü açıqladı
-
Bakının bu küçələrində söküntü başlayır: Nə qədər kompensasiya veriləcək?
-
Azərbaycan təkcə regional deyil, həm də qlobal proseslərdə fəal və prinsipial mövqe tutur
-
Hədəf Türk Dövlətləri Təşkilatını beynəlxalq arenada rol oynaya bilən qlobal oyunçuya çevirməkdir
-
Emma Ələkbərzadənin hovuz keyfi - VİDEO
-
Azərbaycan klublarının yay transferləri: Kim gəlir, kim gedir?
-
Bakıya da raket atmaq istəyiblər... - Qukasyan və Harutyunyanın ifadələri dinlənilib
-
Yasamalda səhərə qədər tikinti aparılır, sakinlər yata bilmir - ŞİKAYƏT
-
Şirkətə borcu olduğu bildirilərək pul tutuldu, vətəndaş isə belə şirkət tanımır - VİDEO
-
“Azərbaycan səfirliyinin binasının vurulmasını müzakirə etdik” - Zelenski
-
Bakıda marketlərdə satılan bu sular təmiz deyilmiş - SİYAHI
-
Həyət evi olanların nəzərinə: sentyabrın 1-dən...
-
Məhz qalib Azərbaycan Ermənistanla sülh prosesinə başlamağı təklif edərək sülh sazişinin layihəsini təqdim edib
-
“Qarabağ“ın Çempionlar Liqasındakı rəqibləri - Nəhənglər gəlir
-
Binəqədi rayonunda fərdi yaşayış evi obyekt kimi inşa edilir? - FOTO/FAKT
-
Sabah bu ərazilərdə qaz olmayacaq - XƏBƏRDARLIQ
-
İstirahətə gedən Ayselin başına iş gəldi - VİDEO
-
Azərbaycan bu gün beynəlxalq hüquqa, dostluq və əməkdaşlıq prinsiplərinə sadiqdir
-
Məktəblərdə yeni dərsliklər istifadəyə veriləcək - SİYAHI
-
Əhməd Muxtar həbs olundu - “Meydan” TV işi
-
Kirayə mənzil bazarında vəziyyət necədir? - AÇIQLAMA
-
Muğam qalmaqalına Xalq artisti də qoşuldu: Münsiflər ədalətsizlik edib
TOP 10
ARXİV