| |
|
Xankəndi futbol stadionunda nə baş verir? - Mühəndis yoxluğu, fəhlələrə keyfiyyətsiz yemək...
Yüksək faiz, qanunsuz girov: “S Lombard”ı kim himayə edir?
“Azəraqrar”da qalmqal - “Nazirin komandiri” yeni direktora qarşı...
Məmurların adından “təcili” pul istəyirlər - DTX araşdırma aparır
Sabiq sədr Almaniyada tikinti biznesinə başlayıb - Şərikli bina tikir + FOTO
Məmməd Musayevlə əlbir olub 100 milyonu “yeyiblər” - Vəzifəli şəxslər həbs edildi
“Qardaşımla birgə 16 milyon vermişik” - Tale Heydərovun ifadəsi oxundu
Deputat Cavanşir Feyziyev Londonda milyonluq mülklər alıb - SİYAHI
Saleh Məmmədov 1 ilə 176 milyon manat artıq vəsait xərcləyib - RƏSMİ
Leysan Məmmədovun fəaliyyəti araşdırılacaq….- Milyonlar necə xərclənir?
“Azəraqrar”ın əsl rəhbəri kimdir? - Nazirin sabiq komandirinin maaşı 7 dəfə artırılıb?
Bizim iradəmizə qarşı çıxanın başı əziləcək - Azərbaycan Prezidenti
Maliyyə Nazirliyi AAYDA yoxlama aparır - Ciddi yeyintilər aşkarlanıb
Vensin Azərbaycana səfəri: Zəngəzur dəhlizinin müzakirələri yeni mərhələdə
Səudiyyənin varis şahzadəsi “qırmızı xətti” keçib: Amerika bu ölkədə hakimiyyəti dəyişməyə hazırlaşır?
Tarix 08.11.18, 12:42 |
|
Dmitri Bobrov, tarixçi-şərqşünas
inosmi.ru, 06.11.2018
Səudiyyə Ərəbistanı dünya ictimaiyyətinin güclənən hiddətinə baxmayaraq qonşu Yəmənə qarşı hərbi əməliyyatı genişləndirir. Səudiyyəlilərin başçılıq etdikləri koalisiya Hodeydaya – ölkənin ən böyük limanına növbəti hücuma başlayıb. Nəticə misli görünməmiş humanitar fəlakət ola bilər, amma bu, Səudiyyə rəhbərliyini durdurmur. Hodeydaya həmlə ər-Riyad üçün çətin zamanda genişlənir: Səudiyyə jurnalisti Camal Xaşuqçi İstanbulda vəhşicəsinə qətlə yetirildikdən sonra faktiki ölkəni yönəldən gənc varis şahzadə Muhəmməd bin Salmanın avantürist siyasətindən qəzəb artır. Səudiyyə rəhbərliyi dünya birliyi və Qərb ölkələrinin çağırışlarına hələlik məhəl qoymur, amma çox şey ər-Riyadın xarici siyasətdə “qırımızı cızığı†keçdiyi və nəticələrin lap ciddi olacağına işarə edir.
Hodeydanın götürülməsi üzrə aparılan əməliyyatın məqsədi üsyançı husilərə – şimali Yəmənin üsyançı şiələrinə silah və ərzaq tədarükünü tam bağlamaqdır. Koalisiya 600 mindən atıq əhalisi olan şəhərə qarşı aviasiya və artilleriyadan istifadə edir, dinc əhali praktik olaraq mühasirəyə alınıb. Hodeyda strateji baxımdan bütün şimali Yəmənin ərzaq təchizatının həyata keçirildiyi önəmli limandır, onun mühasirəsi görünmməmiş miqyasda humanitar fəlakət demək olacaq. Şəhərdə döyüşlərin başlanacağı halda əsas zərbələr dinc sakinlərə dəyəcək. Husilər Hodeydanın BMT nəzarətinə verilməsini nəzərdə tutan güzəştli variant təklif ediblər, lakin Səudiyyə koalisiyası qəbuledilməz şərtlər irəli sürüb: husi birləşmələrinin Qırmızı dənizin bütün sahillərindən çəkilməsi.
Yəməndə uzanan münaqişə dünya ictimaiyyətinin getdikcə daha çox narahatlığını doğurur. BMT baş katibi Antoniu Quterreş Yəməndəki durumu dünyada ən ağır humanitar böhran adlandıraraq zorakılığı bir anda dayandırmağa çağırıb. BMT-nin məlumatına görə, Yəmən əhalisinin dörddə biri (haradasa 7 milyon adam) aclıq çəkir, ölkədə vəba tüğyan edir, cəmi 22 milyondan çox adamın isə təcili humanitar yardıma ehtiyacı var. Qadın və uşaqların taleyi özəl təşviş doğurur. Bu yaxınlarda taleyini dünya ictimaiyyətinin izlədiyi 7 yaşlı qız Amal Hüseyn yarıac-yarıtoxluqdan ölüb və bu ölüm qeyri-adi rezonans doğurub. Amma barışa çağırışlara baxmayaraq, Səudiyyə Ərəbistanının başçılıq etdiyi koalisiya hərbi əməliyyatı sürdürür. BMT-nin ekspert qrupu bu günlərdə koalisiyanın mülki hədəflərə aviazərbələrinin, habelə Yəmənin dənizdən və qurudan mühasirəsinin beynəlxalq humanitar hüququn pozulduğundan danışan məruzə dərc edib.
Yəmənə müdaxilə artıq üç il yarım davam edir, təkcə döyüş əməliyyatları nəticəsində 30 minə yaxın adam həlak olub. Səudiyyə HHQ Bəhreyn, Qətər, Küveyt və Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri aviasiyalarının dəstəyi ilə 2015-ci il martın sonunda Yəmən ərazisinin önəmli qismi üzərində nəzarət quran husilərin (şiələrin) “Ənsari Allah†birləşmələrinə qarşı “Qətiyyət tufanı†kod adlı əməliyyata başlayıb. Husiləri bölgədə İranın əlinə oynamaqda ittiham edirlər. Səudiyyəlilər Qərbin aparıcı ölkələrinin – ABŞ, Böyük Britaniya və Fransanın dəstəyini əldə edərək sünni ərəb dövlətlərindən koalisiya düzəltməyə nail olublar. Yəmənin “qanuni†prezidenti Əbdürrəbbi Mənsur Hadinin müdafiəsi üzrə əməliyyatda Səudiyyə Ərəbistanının tərəfində cəmi doqquz ölkə, o cümlədən Fars körfəzi ölkələri və Misir iştirak edib. Amma əməliyyatın genişliyinə və nəhəng məsrəflərə baxmayaraq, liman şəhəri Ədəni saymasaq, koalisiyanın uğurları cüzidir.
Təcavüzkar xarici siyasət kursunu kralın oğlu – müdafiə naziri və vəliəhd Muhəmməd bin Salman aparır. Qoca və əldən düşmüş kral Salman deyil, məhz 33 yaşlı Muhəmməd krallığın siyasətini müəyyən edir. O, Yəməndə savaş başlayıb, Qətərlə münaqişə törədib, Suriya və İraqda islamçılara fəal əl tutub. Muhəmməd yenilməz savaşla hakim rəhbərliyi və xalqı birləşdirməyə ümid edirdi. Amma səudiyyəlilər duzağa düşüblər: Yəməndə perspektivsiz savaşa dolaşıblar, qonşu Qətəri dizüstə qoymağı bacarmayıblar. Bu siyasətin iflası krallıqdakı duruma qarışdırıcı təsir göstərir, çünki hakimiyyət uğrunda çapışmanı kəskinləşdirir. Axı qoca kral Salman öz doğma oğlunu qabağa çəkmək naminə vəliəhdlik qanunu pozub – bu qanuna əsasən, kral ailəsinin əsas qanadları böyüklük üzrə hakimiyyətdə təmsil olunub. O, başqa şahzadələri qıraqda qoyaraq Muhəmməd bin Salmanı öz varisi edib. Bu qərar – bərkimiş ənənənin radikalcasına sındırılması kral ailəsinin bir çox üzvlərinin etirazını doğurub.
Vəliəhd Muhəmməd dünyadakı etirazlara məhəl qoymadan öz avantürist siyasətini bundan sonra da davam etdirə bilərdi. Lakin “Xaşuqçi işi†– səudiyyəli jurnalistin İstanbulda xaincəsinə öldürülməsi – durumu kökündən dəyişib. Qərb, nəhayət, praktik olaraq bütün əməlləri – Yəməndə savaş, Qətərin mühasirəsi, Səudiyyə müxaliflərinə divan tutulması – cəzasız qalmış Muhəmməd bin Salmanın ipini çəkməyi qət edib. Qərb xeyi qabaq reaksiya verərdi, amma neft fövqəldövləti və silah alıcısı kimi Səudiyyə Ərəbistanının önəmi bütün əxlaqi dəlilləri üstələyib. Lakin Qərb dövlətləri Yəmənin dinc sakinlərinin soyqırımına çevrilən savaşın üç il yarımından sonra hərəkətlənmək qərarına gəlib. ABŞ müdafiə naziri Ceyms Mettis Yəməndə barışığı bir ay ərzində yoluna qoymağı tələb edib, Böyük Britaniya rəhbərliyi onu dəstəkləyib. Qətərlə bağlı münaqişəli durum narazılığın əlavə amilinə çevrilib. Səudiyyə Ərəbistanı tərəfindən bu olduqca varlı əmirliyin mühasirəyə alınması, demək olar, artıq bir ildir sürür və dalandan çıxış yolu görünmür. Qətəri dəstəkləyən və Yaxın Şərqdə öz geopolitik rəqibinin mövqeyini zəiflətməyə çalışan Türkiyənin də mövqeyi təsir edir. Məhz Türkiyə “Xaşuqçi işiâ€nə belə geniş rezonans verib.
Bu arada indiki kral və oğlunun “qırağa itələdiyi†kral ailəsi üzvləri də kral ehramının xəlvətlərində öz saatlarını gözləyirlər. Avropalı müşahidəçilər qeyd edirlər ki, indiki kralın doğma qardaşı Əhməd xarici sürgündən Səudiyyə Ərəbistanına qayıdır. Qərb ölkələri ona təhlükəsizlik zəmanəti verib. Hamı bilir ki, Əhməd həmişə vəliəhd Muhəmmədin namizədliyinə qarşı çıxış edib. Ola bilər ki, ABŞ-ın basqısı altında kral ailəsi daxilində qalaqurma hazırlanır? Bu zaman nəzərə almaq gərəkdir ki, tez özündən çıxan və məkrli Muhəmməd hakimiyyəti saxlamaq naminə ən ifrat tədbirlərə əl ata bilər – hətta “Xaşuqçi işiâ€ndən sonra da.(Strateq.az)
Xəbərin oxunma sayı : 148
Analiz
Xəbərlər
-
“Tünzalə keçmişini unudandır“ - Elza Seyidcahan
-
“Şərur İnşaat“ın binasında lift problemi: Pul verməyən sakinlər liftə buraxılmır
-
Aİ-nin yeddi illik büdcəsi 40 milyard avro azaldıla bilər - “Politico”
-
Pambıq yığımı kəskin azaldı: Məhsulun üçdə biri hələ də sahələrdədir
-
Şimali Kiprdə saxlanılan 3 azərbaycanlıya qarşı ittiham ağırlaşdırıldı - TƏFƏRRÜAT
-
“Bu yarışda qalib gələn hər şeyə sahib olacaq“ - Tramp
-
Abşeronda ağaclar kəsilir, kanalizasiya küçəyə axır - İcra Hakimiyyətindən ŞİKAYƏT
-
Hansı rayonlarda qoyun və keçilərin sayı nə qədər artıb? - SİYAHI
-
Milyonlar xərclənib, amma biri də işləmir: Bakıda elektromobil sahiblərinin “rozetka” dərdi
-
Paytaxtın bu ərazisində mənzil qiymətləri əl yandırır - 2 MİLYON MANAT!
-
Hansı rayonlarda insanlar kafe-restoranlarda nə qədər pul xərcləyib? - Tam siyahı
-
Bazarda qiymətlər “əl yandırır”: soğan 3 dəfə, xiyar isə 2 dəfə bahalaşdı
-
“Aqrar Sığorta” 9 aylıq maliyyə göstəricilərini gizlədir - İLGİNC
-
Putin səhvən Polşaya dronlar və bir neçə raket göndərib - Tramp
-
Dərmanlar da icbari tibbi sığortaya daxil edilir - Kimlər faydalanacaq?
-
Azərbaycanda ən yüksək və ən aşağı pensiya hansı rayonlarda verilir? - Siyahı
-
Prezidentin Vyetnama səfərindən görüntülər paylaşıldı - VİDEO
-
Bakıda kişi siqaretə görə arvad-uşağını döydü - TƏFƏRRÜAT
-
İŞİD-ə qoşulan azərbaycanlılar mağara düşərgəsində ələ keçirildi - DTX-dən xüsusi əməliyyat
-
Avropanın ən borclu ölkələri açıqlanıb - Yunanıstan və İtaliya liderdir
-
Bakıda və rayonlarda yağış intensivləşəcək - Xəbərdarlıq
-
Yeni marşrut xətti açılır - 4 avtobus 15 dəqiqə intervalla işləyəcək
-
AAYDA-nın sədri deputatın zənglərinə cavab vermir - “İki aydan çoxdur ki...“
-
Əhalinin sayı artdı, doğum və nikah göstəriciləri gerilədi - STATİSTİKA
-
İcra başçısının şikayəti təmin edildi – Kəndli cərimələndi
-
Milyonluq borc mübahisəsi: “TVM İnşaat“ın hesabları donduruldu
-
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank 3 günlük məzənnəni açıqladı
-
Adəm Məmmədova yenidən cinayət işi açıldı - Nədə ttiham olunur?
-
“Nar ağaclarını kəsib yerində restoran tikirlər” - VİDEO
-
Xaricdən Azərbaycana tonlarla heyvan qaraciyəri gətirilib - Kiloqramı 3,9 manata
-
Mehriban Əliyeva Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşüb - FOTO
-
Baş prokuror Binəqədidə vətəndaş qəbulu keçirdi - FOTO
-
Evə başqa bir qadını gətirən atasını döyərək qabırğalarını sındırıb - TƏFƏRRÜAT
-
Nərimanov icra hakimiyyəti parkın ərazisini “MADO” restoranına satıb? - VİDEO/FOTO
-
“İS.M.M“ MMC daha bir tender qazandı - Bərdədən sonra Şabrandan 445 min manatlıq sifariş
-
Azərbaycanda tarixi abidələrin siyahısı dəyişdirildi - Yeni abidələr əlavə olundu
-
Məşhur şirkətin Bakıdakı otelinin yerləşdiyi bina 2,4 milyona hərraca çıxarıldı - Fotolar
-
Prezident Vyetnam Milli Assambleyasının sədri ilə sədri ilə görüşüb - Fotolar
-
AMEA-nın strukturunda dəyişiklik edildi - Elmi müəssisələrin sayı artırılır
-
Orxan Kəngərli ilə birlikdə aptek müdiri də tutuldu - Nədə ittiham olunur?
-
İcra başçısının birinci müavini ilə bağlı iki milyonluq qalmaqal - Prokurorluq araşdıracaq
-
Maliyyə Nazirliyində yeni təyinat - Soltanov direktor oldu
-
ABŞ rəsmisi Qayanaya Essequibonun bir hissəsini Venesuelaya verməyi təklif edib - Reuters
-
Prezident Vyetnamın Baş naziri ilə görüşdü - FOTOLAR
-
Nar ixracına məhdudiyyət qoyula bilər - AQTA-dan xəbərdarlıq
-
“Böyük vədlərlə başlamaq istəməzdim“ - Məleykə Abbaszadədən rektor kimi ilk açıqlama
-
Milyonlarla manatlıq tenderlər qazanan şirkət fəaliyyətini dondurdu - TƏFƏRRÜAT
-
Sabirabadda 17 yaşlı oğlan yeniyetmə qızı qaçırdı - Axtarış aparılır
-
Beyləqanda Ədliyyə işçilərinin peşə bayramı qeyd olundu - Fotolar
-
Media qurumlarına xəbərdarlıq: Saxta göstəricilərə görə maliyyə dayandırılacaq
-
Azərbaycan Prezidentinin səfəri Vyetnam mediasının diqqət mərkəzində - Fotolar
-
Bakıda həkimin cangüdəni ilə sürücüsü dava saldı: biri bıçaqlandı
-
“Atlant“ın rəhbəri Tahir Qədəşov vəfat etdi - ürək çatışmazlığından...
-
Torpaqlarımızı Rusiyaya vermək istəsəydik, bunu 2022-ci ildə edərdik - Zelenski
-
Sabiq nazirə yeni vəzifə verildi - Nazir əmr imzalayıb
-
“Avropa üçlüyü” Rusiya ilə dialoq imkanlarını müzakirə edir - “Bloomberg”
-
“Benzin ala biləcək vəziyyətdə deyilik” - Qalın geyinməyə çağırdı
-
SOCAR-da QOÇU peyda olub: İşçini basıb döyür...
-
İlham Əliyev Hanoyda Ho Şi Minin məqbərəsini ziyarət edib - Fotolar
-
Dünya üç yerə bölünəcək: bu dövlətlər birləşəcək - Sensasion ssenari
-
Prezident İlham Əliyev Hanoyda “İnqilab şəhidləri“ abidəsini ziyarət edib - FOTOLAR
-
Ağdamın işğaldan azad edilməsi şanlı hərbi Qələbə nəticəsində mümkün olmuşdur
-
Ağdamın quruculuq, bərpa və inkişaf dövrü başlayıb
-
Ağdamın işğaldan azad olunmasından 6 il ötür
-
Qarakənd faciəsindən 35 il ötür
-
İnstaqramda bu gün nələr paylaşıldı? - FOTOLAR
-
FİFA prezidentliyi uğrunda üç nəfər yarışacaq - Namizədlər kimlərdir?
-
Sabunçuda dayandırılan tikinti yenidən aparılır? - VİDEO
-
İlhamə Abdullayeva işdən çıxarıldı - Yerinə sabiq nazir gəlir
-
Beynəlxalq axtarışda idi, Azərbaycana gətirildi - 445 min manatlıq mənimsəmə…
-
Putin, Tramp və Si Cinpin sülh bəyannaməsi qəbul etdilər - Təfərrüatlar
-
Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasında - Fotolar
-
Zelenski Makron və Mertslə görüşüb - Kiyevin ehtiyacları müzakirə olunub
-
İsmayıllıda 300 kiloqram iylənmiş at ətinin satışının qarşısı alındı - FOTO
-
Bu istiqamətdə hərəkət məhdudlaşdırılır - Sürücülərin nəzərinə!
-
Prezidentin sosial media hesablarında videoçarx paylaşıldı - VİDEO
-
Vəkil Orxan Kəngərli həbs edildi - Məhkəmədən qərar
-
20 Noyabr Ağdam Şəhəri Gününü xalqımız qürurverici anlarla qarşılayır
-
Azərbaycanda müəllimlərin sayı azalıb - RƏQƏMLƏR
-
Müdafiə Nazirliyi məlumat yaydı - Təlim toplanışı başlayıb
-
Dünyanın ən çox qazanan futbolçuları onlardır - SİYAHI
-
Altı marşrutun hərəkəti alternativ küçələrlə təşkil edilir - AYNA
-
Prezidentlə xanımı Vyetnamda belə qarşılandı - VİDEO
-
Tanışının adına kredit götürdü, 647 manatı öz kartına köçürdü - 2 il 8 ay həbs cəzası
-
Badamdarda sürüşmə təhlükəsi - Sakinlərə çağırış
-
“Aİ-95” benzinin idxalı artıb: Yerli istehsal niyə yoxdur?
-
Neft-qaz kəmərləri və dəmir yollarına təhdid ssenarisi: Üç ölkədən birgə cavab
-
Qayınanasının qızıllarını oğurlayıb nişanlısına “İphone 17” aldı - Bakıda film kimi cinayət
-
Putin Krım körpüsünə hücumlardan danışdı - “Bu zərbələrə cavab verəcəyik...“
-
Anar Bayramov gəldi də nəsə dəyişmədi: İki aylıq şirkət TENDER UDUR...
-
Bakıda və bəzi yerlərdə külək güclənəcək - XƏBƏRDARLIQ
-
Sentyabrda Gürcüstandan 23 min 780 baş qoyun alınıb – Biri 177 manata
-
Prezident və birinci xanım Vyetnama rəsmi səfərə yollanıb - FOTOLAR
-
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
-
Ağdamın işğaldan azad edilməsi Azərbaycan tarixində əlamətdar bir hadisə olaraq qalacaq
-
XİN-də yüksək vəzifəyə təyinat - İbrahimova rəisi təyin olundu
-
Putin Tramp və Si ilə anlaşır, Zelenskinin müttəfiqləri zəifləyir - POLITICO
-
Bu müəllimlərin diqqətinə - Cəmi 5 gün vaxt verildi
-
“Kontakt Home”un baş direktoru məsuliyyətə cəlb olundu - Pişiyə görə
-
Abşeron xəstəxanasında tibbi geyim mübahisəsi: TƏBİB məsələyə aydınlıq gətirdi
-
Bu torpaqlar amnistiyaya düşə bilər - Siyahıda hansı ərazilər var?
-
Kiçik qrantlar 30 min manata qədər... - Sabah böyük müsabiqə elan olunur
-
Azərbaycandan qeyri-adi ixrac: Qazaxıstana dörd primat göndərilib
-
Beyləqanda YAP-ın yaradılmasının ildönümü qeyd olundu - Fotolar
-
Şençjendə tarixi sammit: Putin, Si Cinpin və Trampın üçtərəfli görüşü başa çatdı
-
“Azərbaycanla Vyetnam arasında ticarət dövriyyəsi 150 milyon dollardan artıq olub“ - İlham Əliyev
-
Tanınmış hüquqşünas hakim qarşısında - Namizəd Səfərova 8 il müddətinə həbs cəzası istənildi
-
Prezident İlham Əliyevin müsahibəsi:“Dost Vyetnama səfərimi səbirsizliklə gözləyirəm”
-
Xəzərsahili qanunsuz obyektlər söküləcək? - AÇIQLAMA
-
Təhsilə xərclənən milyardlar - Rəsmi rəqəmlər açıqlandı
-
Paşinyan tarix açıqladı - “Avropa İttifaqı ilə vizasız rejimə keçid realdır”
-
Bakı Dövlət Universitetinin rektorları - Məleykə Abbaszadə ilk qadın oldu
-
Yasamalda park üçün nəzərdə tutulan ərazidə yaşayış binaları tikiləcək? - VİDEO
-
“Ermənistanın 200-dən çox kütləvi məzarlığın yerini açıqlamasını gözləyirik“ - Hikmət Hacıyev
-
Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətində yeni şöbə yaradıldı - Müdir təyin edildi
-
Sumqayıtda məsciddə gecələyən qadının əri həbs olundu - TƏFƏRRÜAT
-
Nazir və Penitensiar Xidmətin yeni rəisi qalmaqallı müəssisəyə getdi - İLGİNC
-
Tramp Pekində nüvə silahı ilə bağlı rəqəmləri açıqladı: Çinə xəbərdarlıq etdi
-
Xankəndidə tarixi gün: Yenilənmiş stadionda ilk oyun
-
Gürcüstanda azərbaycanlı siyasətçi həbs edildi - Nədə ittiham olunur?
TOP 10
ARXİV






